Communistenleider Letland veroordeeld

RIGA, 28 JULI. De vroegere Letse partijleider Alfreds Rubiks is gisteren door het Hooggerechtshof in Riga veroordeeld tot acht jaar gevangenisstraf wegens pogingen, in 1990 en 1991, de Letse regering omver te werpen. Rubiks is daarmee de enige vroegere communistische leider die is veroordeeld wegens zijn steun aan de mislukte coup tegen Sovjet-president Gorbatsjov in augustus 1991.

De 60-jarige Rubiks riep bij de uitspraak tegen hem woedend: “Dit is geen vonnis. Dit is het begin van nieuwe onderdrukking.” Voordat hij door gewapende wachten met geweld uit de rechtszaal werd verwijderd voegde hij journalisten toe: “Waar zijn jullie de afgelopen jaren geweest? Volgende keer staan jullie terecht.”

Het proces tegen Rubiks heeft twee jaar geduurd en speelde zich bijna voortdurend af in een emotionele sfeer. Gisteren verzamelden zich honderd aanhangers van Rubiks bij de rechtbank om luidruchtig zijn vrijlating te eisen.

Rubiks werd gearresteerd op 23 augustus 1991, twee dagen nadat in Moskou de staatsgreep van communistische conservatieven tegen de toenmalige Sovjet-president Gorbatsjov was gestrand op het verzet van de Russische leider Jeltsin. Rubiks was een van de communistische leiders die na het begin van de coup tegen Gorbatsjov zijn steun aan de coupplegers had geuit. Hij zei daarbij de macht in Letland over te zullen nemen. Gorbatsjov zei later dat de enige buitenlandse leiders die hun steun aan de coup hadden geuit de Iraakse president Saddam Hussein, de Libische leider Gaddafi en Alfreds Rubiks waren geweest.

Als leider van de communistische partij van Letland in 1990 en 1991 verwierf Rubiks zich een reputatie van meedogenloosheid. Hij deed mee aan de bestorming, door Sovjet-militairen, van het Letse ministerie van binnenlandse zaken in januari 1991, waarbij vier doden vielen en dreigde herhaaldelijk met militair ingrijpen tegen de Letse leiding, desnoods ten koste van een burgeroorlog. Daarmee verwierf hij zich een zekere populariteit bij de omvangrijke Russische minderheid in Letland, die tegen de onafhankelijkkheid was gekant. Zij koos hem in 1993 in het Letse parlement, al werd zijn parlementaire immuniteit al snel weer afgeschaft. De ex-communsitische Socialistische Partij heeft hem voor de volgende parlementsverkiezingen, deze herfst, opnieuw bovenaan de kandidatenlijst gezet.(Reuter, AFP, AP)