Beschuldigingen van fraude en seksuele intimidatie; Evangelist in opspraak gebracht

DEN HAAG, 26 JULI. Zes voormalige aanhangers van de Johan Maasbach Wereldzending (JMWZ) in Den Haag beschuldigen de kerk van financiële fraude en seksuele intimidatie.

Aan het openbaar ministerie in Den Haag is een rapport van voormalige werknemers van de bijna veertig jaar oude evangelische kerk aangeboden. De Haagse justitie bestudeert het rapport en beslist binnenkort of er een gerechtelijk vooronderzoek zal worden ingesteld.

David Maasbach, de zoon van de oprichter, die samen met zijn broer John de leiding heeft, wijst de beschuldigingen van de hand. “Dit rapport komt van mensen die de kerk hebben verlaten. Er wordt van alles verondersteld, maar ze kunnen niets aantonen. Er zit ook veel ouwe koek tussen. Wij kunnen recht in de ogen van God en de mensen kijken”, aldus David Maasbach.

De opstellers zeggen twee jaar geleden aan hun onderzoek te zijn begonnen uit onvrede over het plotselinge vertrek van een gerespecteeerde kerkganger die met zijn gezin veel evangelisatiewerk verrichtte. Volgens David Maasbach vormt het rapport de nasleep van een “kerksplitsing” enkele jaren geleden, waarbij vijf voorgangers de kerk verlieten in navolging van evangelist Zijlstra, die in Leidse samenkomsten afweek van de door Maasbach gehanteerde liturgie. Zijlstra heeft nu een eigen kerk, de Levensstroom-gemeente, in Leiderdorp. De Maasbach-kerk is volgens David Maasbach nog steeds herstellende van deze splitsing die veel bezoekers heeft gekost. De bijeenkomsten in de hoofdvestiging Capitol in Den Haag trekken wekelijks zevenhonderd tot duizend bezoekers.

De nu 76-jarige evangelist Johan Maasbach kreeg in 1958 landelijke bekendheid toen hij optrad als tolk van de Amerikaanse gebedsgenezer T. Osborn. Hij stichtte de Volle Evangelie Gemeente, in 1968 werd de naam veranderd in Johan Maasbach Wereldzending. De als bakker opgeleide Maasbach doet het de laatste jaren rustiger aan.

De commissie van onderzoek, bestaande uit zes voormalige 'broeders-oudsten' die als 'aanspreekpunt' fungeren voor andere gelovigen, heeft vooral kritiek dat de Maasbach-kerk geen inzicht geeft in de besteding van giften uit de gemeenten. De kerk telt op dit moment tien gemeenten. Het bestuur van de kerk wordt gevormd door leden van de familie Maasbach zelf.

Volgens het rapport gaat er in de Maasbach-kerk veel zwart geld om. Giften buiten de normale collectes om, inclusief juwelen, waarvoor geen kwitantie is gevraagd, zouden niet worden geboekt, en worden gebruikt om medewerkers zwart te betalen. Er zou ten onrechte kinderbijslag worden geïncasseeerd voor medewerkers die studeren aan een papieren Zion Bijbel College. Medewerkers zouden in het algemeen slecht worden betaald, dit in tegenstelling tot de inkomsten van de familie Maasbach zelf. David Maasbach ontkent dat de familie Maasbach er een luxueuze levensstijl op na houdt. “Ik rijd in een Opel Astra en woon in een flat boven het Haagse kantoor. Het is ook niet waar dat mijn vader in een Wassenaarse villa met zwembad woont. Maar zelfs als dat zo zou zijn, wat dan nog”, aldus Maasbach.

Volgens het rapport krijgen twee kindertehuizen van de Maasbach-kerk in het Indonesische Semarang en in het Indiase Madras structureel te weinig geld. Ook de aanschaf van een mobiele televisiestudio voor 1,2 miljoen gulden wordt een miskoop genoemd. In de studio stelt de Maasbach-kerk programma's samen die tegen betaling op lokale zenders in enkele Nederlandse gemeenten te zien zijn.

Volgens de ex-aanhangers van Maasbach loopt er al meer dan dertig jaar door de bediening van Maasbach “een zwarte draad” van “onreine levenswandel”. Er zou op het hoofdkantoor in Den Haag veel sterke drank worden geconsumeerd. Ook zou Maasbach vrouwelijke medewerkers seksueel hebben geïntimideerd. In het rapport doen enkele vrouwen hun verhaal. Volgens het rapport hebben de vrouwen jarenlang met schuldgevoelens rondgelopen en zijn ze onder behandeling geweest van een psychiater omdat ze het kussen en betasten hadden toegelaten.

De commissie onderkent dat het belang dat de evangelisatie van Maasbach voor velen heeft gehad (“Veel mensen zijn door hem tot geloof gekomen”, aldus een van de onderzoekers) maar stelt ook dat de tijd zal leren of Gods hand voortdurend over het werk van de Maasbach-kerk is gebleven.

De Maasbach-kerk bezit behalve de gemeenten en de twee kindertehuizen een drukkerij, uitgeverij Gazon die het maandblad Nieuw Leven publiceert, reisbureau Capitol World Travel, onroerend-goed beheersvennootschap Hobimij met enkele tientallen winkelpanden en woonhuizen in Den Haag, Dordrecht en Schiedam, televisiemaatschappij Capitol Television Network en bejaardentehuis Bethanië.