Karremans: ten minste duizend doden

ZAGREB, 24 JULI. Bij de verovering van de moslim-enclave Srebrenica hebben de Bosnische Serviërs vorige week ten minste duizend mensen gedood. Daarbij ging het zowel om moslimstrijders als burgers. Dat zei de commandant van Dutchbat 3, luitenant-kolonel T. Karremans, gisteren in Zagreb.

Hij stelde resoluut dat de Bosnisch-Servische bevelhebber Mladic zich in zijn opmars in Bosnië niet zal laten afschrikken door Westerse dreigementen van harder optreden tegen het Bosnisch-Servische leger. “Nee, totaal niet”, aldus Karremans, die zaterdagochtend vroeg na een reis van bijna twintig uur met zijn bataljon uit Srebrenica in Zagreb was gearriveerd.

Na de overrompeling door de Bosnische Serviërs van de enclave waren de Nederlanders de facto de gevangenen van Mladic, die vorig week woensdag instemde met het vertrek van de blauwhelmen. Vandaag zijn ze aan het begin van de middag per vliegtuig uit Zagreb vertrokken, om na een vlucht van ruim twee uur op de vliegbasis Soesterberg te landen.

In het Nederlandse deel van de VN-basis Camp Pleso, bij de luchthaven van de Kroatische hoofdstad, werden de ruim driehonderd blauwhelmen gistermiddag feestelijk onthaald door prins Willem-Alexander, minister-president Kok, minister Voorhoeve (defensie), een handvol Tweede-Kamerleden en een fanfare van de landmacht.

Mede dankzij een rechtstreekse televisie-uitzending had de middag het karakter van een nationaal evenement van het kaliber Elfstedentocht. De activiteiten waren op een zodanig tijdstip gepland, dat de tv de Tour de France eerst kon afwikkelen. Daarna was het erepodium voor commandant Karremans en zijn ploeg.

Op een enkele uitzondering na zijn de Nederlanders geen getuige geweest van gruweldaden waarvan de Bosnische Serviërs vooral door de vluchtelingen worden beschuldigd. Volgens de bevelhebber der landstrijdkrachten, luitenant-generaal H. Couzy, was één Nederlandse militair getuige van een standrechtelijke executie van een moslim. Daarnaast is er een tiental lijken van moslims gezien waarvan vrijwel zeker is dat zij door Serviërs geëxecuteerd zijn. Ook van verkrachting van vrouwen hebben de blauwhelmen geen bewijzen. Evenals vrijdagavond bij aankomst van het Nederlandse konvooi bij de grens tussen Servië en Kroatië, waren de blauwhelmen juist positief over de wijze waarop de Bosnische Serviërs zich militair en bij de behandeling van de vluchtelingen hebben gedragen. Dat laatste met het voorbehoud dat zij slechts willen oordelen over hun eigen waarnemingen. Couzy erkende gisteren dat die beperkt zijn geweest.

Couzy zei gisteren erg geschrokken te zijn van de sympathie die er van hoog tot laag in het Nederlandse bataljon blauwhelmen bleek te bestaan voor de Serviërs. “In het bataljon bestaat de euforische opvatting dat zij de 'good guys' zijn”, zei Couzy.

Veel leden van Dutchbat spraken hun waardering uit voor het 'correcte optreden' van de Bosnische Serviërs, die zich volgens hen tenminste aan gemaakte afspraken hielden. Dat kon van de moslims niet worden gezegd. De moslimstrjders werden gekarakteriseerd als een ongeregelde bende.

    • Harry Meijer
    • Ward op den Brouw