BIER, HOTDOGS EN EEN WERELDRECORD

De 'Nacht van Hechtel' staat bekend als een kermiskoers voor atleten. Maar zaterdagavond werd in het Belgische dorp, vlak over de grens onder Eindhoven, wel voor de derde keer in de historie van het evenement een wereldrecord gelopen. Organisator Paul Eerdekens voelt zich dan ook miskend. “Wij doen niet onder voor de grote wedstrijden.”

De speaker in Hechtel is al een attractie op zich. Deze Wilfried Geeroms, een voormalig atleet, zit nooit om woorden verlegen. Zelfs niet als hij in zijn haast de mannelijke deelnemers van een serie 100 meter voor vrouwen aanziet. Snel herstelt hij zijn fout: Het zijn dames met kort haar. En nog wat anders ook!

Het hoort allemaal bij De Nacht. Zoals na het eerste nummer de bloemen voor de winnaar blijken te ontbreken. “Zijn die niet met de camion meegekomen?” Niemand raakt in paniek. Ze blijven lachen in Hechtel. Het duurt soms even, maar het komt allemaal goed. “We proberen het goed te doen, natuurlijk”, zegt organisator Eerdekens. “Maar het moet niet te stijf worden. We willen ook niet te groot worden. Dat kunnen we ook niet. Het dorp hier heeft maar vijf politiemannen. We moeten dus zelf voor een ordedienst zorgen. Er werken 250 vrijwilligers mee. Small is beautiful.”

Waarom ingewikkeld of duur doen? De call-room, het laatste verzamelpunt voor de atleten, heet in Hechtel ook gewoon 'oproepkamer'. De verlichting in het stadionnetje heeft de sterkte van sfeervol kaarslicht. En wie even de poort uit wil, krijgt een ouderwetse stempel op de hand gedrukt. “U kunt dan zo terugkeren, meneer.” Klein kan inderdaad heel mooi zijn.

Paul Eerdekens is de grote meneer van De Nacht. De directeur van een school in Lommel was er vanaf het eerste uur bij. Zestien jaar geleden werd de wedstrijd van atletiekvereniging Toekomst voor het eerst georganiseerd. In Hechtel-Eksel wilde men anders zijn dan anderen. Het moest wel een avondje-uit voor de dorpelingen worden, maar niet via een traditioneel wielercriterium. Het begon als recordwedstrijden voor middelmatige hardlopers. Eerdekens spreekt van doe-sporters. Dat er tien series op de 800 meter of 1500 meter werden gelopen, was heel normaal. De organisatie zorgde voor de gangmakers en honderden atleten kwamen naar Hechtel om hun persoonlijke tijden scherper te stellen.

Sindsdien is De Nacht kwalitatief steeds groter gegroeid. De wedstrijd is inmiddels een begrip bij atleten over de hele wereld. Ondanks dat de Grand Prix van Oslo een dag eerder is geweest, staan er in Hechtel deze keer toch drie olympisch kampioenen - onder wie Ellen van Langen - aan de start. En nog tientallen andere klinkende namen. De toppers voelen zich niet te groot voor de 'kermiskoers'. Ze lopen, springen en gooien graag in het Belgische dorp. Eerdekens denkt dat het komt “omwille van de zuurstof”. “De lucht is hier zuiver. Er zijn hier veel bossen en geen fabrieken.”

Tijdens de wedstrijden hangt wel een doordringende walm van gebraden hamburgers, worsten en karbonades boven de baan. Want het moet nog steeds een avondje-uit zijn voor de mensen uit de omgeving. Ze nestelen zich met klapstoelen, dekens en koelboxen langs de kant van de baan. Het bier vloeit tierig en niemand gaat naar huis zonder minstens één vette hap naar binnen te hebben gewerkt. Het is maar één avond in het jaar feest in het dorp. Are you lonesome tonight?, is dan ook de overbodige muzikale vraag die uit de luidsprekers klinkt.

De meeste aanwezigen laten zich tijdens hun picknick absoluut niet storen door de atletiek. Als de lopers voor de finale van de 100 meter, het koningsnummer, in de startblokken zitten, staan de mensen vijf rijen dik voor de kraam met hotdogs. In de vip-tent zijn vrijwel alle tafels bezet door gasten die net met hun bord langs het weelderige koud buffet zijn gewandeld. Sponsors zijn zelfs voor De Nacht een noodzaak. Ze hebben in het stadion een eigen tribune en ontvangstruimte waar de champagne niet op kan. De Nacht heet voluit KB-Nacht, naar de hoofdsponsor Kredietbank.

Want de topatleten komen uiteraard niet alleen voor de schone lucht en gezelligheid naar Belgisch Limburg. Organisator Eerdekens heeft deze keer ongeveer 400.000 gulden aan startgelden en premies te besteden gehad. “We hebben nummers die het niveau hebben van een Grand Prix-wedstrijd. En dan is het toch schitterend als de prestaties hier beter zijn dan in Zürich, waar ze twaalf keer ons budget hebben. Daar kan ik het meeste van genieten.”

Dames en heren, dit is geen kleine wedstrijd. Let u op!

Eerdekens is vooraf somber over de prestaties bij deze zestiende Nacht. Dat komt door het weer. Speaker Geeroms heeft het over “een dollende en tollende wind”. “Dit is het slechtste weer dat je kunt hebben”, oordeelt Eerdekens. “Het mag regenen, sneeuwen desnoods. Alles mag, maar de wind mag niet uit het noord-oosten komen. Dat is onvoorstelbaar vervelend. Deze wind is voor geen enkel nummer goed.”

De weergoden blijken Hechtel toch goed gezind te zijn. Als de duisternis over het stadionnetje valt, gaat de wind zo waar liggen. Daardoor ontstaan goede omstandigheden voor de 5.000 meter. Dat blijkt ook meteen uit de tussentijden. Maar anderhalve seconde boven het wereldrecord. Het is tijd dat u wakker wordt, dames en heren! Aandacht is er nu eindelijk volop. De vip-tent is nagenoeg leeg en er staan geen rijen meer voor de eetkramen. Zo'n zesduizend toeschouwers klappen en juichen als de Portugese Fernanda Ribeiro er een fantastische laatste ronde uitperst en het wereldrecord breekt. Het stadionnetje staat op zijn kop.

Schoolmeester Eerdekens straalt. Na twee records in opeenvolgende jaren op de incourante twee mijl, heeft hij nu een aansprekender resultaat. De organisator daalt vanuit de regiekamer de trap van de tribune af. Hij weet dat de naam van Hechtel weer de hele wereld over zal gaan. Als Eerdekens voor de camera van de BRT zijn reactie mag geven, acht hij dat een goede gelegenheid om zijn gal te spuwen. “We hebben onze slag weer thuis gehaald”, zegt hij vol venijn. “Wij doen niet onder voor de grote wedstrijden. Wij zijn gelijkwaardig. Maar wat voor aandacht krijgen we? Een paar minuten op tv. Waarom krijgen we niet de erkenning die we verdienen?” Hij kijkt boos de camera in. “Als dat niet snel verandert, stop ik.”

Eerdekens blijkt het succes van Ribeiro ook nog te hebben voorspeld. “Voordat ik het stadion vanavond binnenkwam, heb ik tegen een paar mensen gezegd dat het record op de 5.000 meter zou sneuvelen. Wij staan in contact met trainers. Wij weten wie er in vorm zijn. Nee, verder heb ik dat voor me gehouden. Want dan denken ze weer dat ge bluft.”

Hij volgt trots de huldiging van de nieuwe recordhoudster. Simply te best, zingt Tina Turner. De heldin van de avond heeft een lengte van slechts 1.60 meter. Past er iemand beter bij Hechtel en zijn Nacht? Zelfs de onvermoeibare speaker is diep onder de indruk. Welke woordenschat moeten we nu aanboren, dames en heren?

Toch is De Nacht eigenlijk De Nacht niet meer. Want er wordt in tegenstelling tot vroeger niet meer tot ver na middernacht gelopen in Hechtel. Dat kan volgens de organisatie niet van topatleten worden verlangd. Om half elf is het hoofdprogramma dan ook afgelopen. Maar het zijn de sponsors en toeschouwers die daarna de naam van het evenement alle eer aandoen door nog heel lang na te tafelen.

Het is per slot maar één keer per jaar feest in Hechtel-Eksel.