Bonn wil rem zetten op hoogte uitkeringen

BONN, 19 JULI. Bijstandsuitkeringen in Duitsland mogen niet langer sneller stijgen dan de nettolonen. Zij mogen na 1999 maximaal 85 procent daarvan bedragen. Wie zo'n uitkering heeft en passend werk weigert kan een korting van 25 procent opgelegd krijgen. Wie iemand die ten minste 6 maanden bijstand heeft in dienst neemt, kan twee jaar lang loonsuppletie krijgen, een bijstandstrekker die zelf werk vindt, kan als 'beloning' enkele maanden een overheidspremie krijgen van 25 mark per werkdag.

Dit staat in een hervormingsplan voor de sociale zekerheid van minister Horst Seehofer (volksgezondheid) dat het Duitse kabinet gisteren heeft goedgekeurd. Vorige week ging het kabinet akkoord met plannen van minister Norbert Blüm (sociale zaken) om de toegang van langdurig werklozen tot de arbeidsmarkt te vergemakkelijken door hen in een nieuwe baan te laten belonen op hun geschatte 'arbeidsmarktwaarde', gecombineerd met loonsuppleties van de overheid.

Beide plannen, die pas na de zomer als wetsvoorstellen naar de Bondsdag gaan, zijn gericht op beperking van overheidsuitgaven en grotere integratiekansen van langdurig werklozen. Beide plannen zijn niet los te zien van oplopende uitgaven voor sociale zekerheid en zwaardere premielasten in het vergrijzende Duitsland. Bovendien speelt een rol dat Duitsland zich qua nationale schuld en overheidstekort over twee tot drie jaar moet kwalificeren voor de Europese Monetaire Unie, reden waarom minister Waigel (financiën) voor 1996 al een ontwerp-begroting klaar heeft waarin voor het eerst sinds de jaren zeventig reëel wordt bezuinigd.

“Zo kan het niet langer”, zei Seehofer gisteren. Hij doelde erop dat de bijstandsuitkeringen in Duitsland de afgelopen tien jaar met 48 procent (tot een kleine vijftig miljard mark) veel sterker zijn gestegen dan de nettolonen (35 procent). Hij wil daarom uiterlijk in 1999 de afstand tussen nettoloon en bijstand minimaal tot een wettelijke verhouding 100-85 vergroten in een systeem dat de budgetten ontlast van de gemeenten én de prikkels om werk aan te nemen of langdurig werklozen aan werk te helpen versterkt. Motto: “Werk financieren is beter dan bijstand betalen”.

In 1996 zullen de gemeenten volgens Seehofers plan 2,2 miljard mark minder bijstand hoeven uitkeren. Hij hoopt op nog eens 1,3 miljard bezuinigingen op uitkeringen aan asielzoekers en vluchtelingen, die nu vaak in Duitsland blijven omdat zij er werk krijgen dat Duitse of EU-werklozen niet willen aanvaarden. Seehofer wees op een rapport van de vereniging van Duitse steden waaruit blijkt dat 30 procent van de autochtone bijstand-trekkers regelmatig een baan afwijst. Hij kritiseerde het feit dat daarom jaarlijks honderdduizenden verblijfsvergunningen moeten worden verleend aan mensen van buiten de EU die zulke banen wèl willen hebben.

    • J.M. Bik