Reclame trekt geen extra rokers

GRONINGEN, 13 JULI. Tabaksreclame heeft geen aantoonbare invloed op het aantal rokers. Reclame van tabaksfabrikanten heeft wel invloed op het marktaandeel van de verschillende merken.

Dat schrijven de Groningse hoogleraren economie J. Reuyl en P. Leeflang in de International Business Review. Zij reageren in het artikel op de conclusies van een groot onderzoek uit 1992 dat werd gedaan in opdracht van het Britse ministerie van volksgezondheid.

Tabaksfabrikanten mogen in Nederland en in vele andere landen alleen in kranten, tijdschriften en bioscopen adverteren. Vorige maand liet minister Borst (volksgezondheid) weten een algeheel verbod te overwegen. Nederland had zich tot dan toe uit economische overwegingen verzet tegen een Europese richtlijn die tabaksreclame verbiedt.

Volgens Leeflang en Reuyl, die in het verleden in opdracht van tabaksfabrikanten onderzoek hebben gedaan, trokken de Britse onderzoekers onterecht de conclusie dat reclame invloed heeft op de omvang van de tabaksconsumptie. Reuyl en Leeflang keken naar onderzoeken uit de periode van de jaren zestig tot 1992 en constateerden dat bij 68 van de 171 studies kon worden aangetoond dat een verhoging van reclamebestedingen een toename van tabaksconsumptie tot gevolg heeft. Bij 103 onderzoeken was een effect niet aantoonbaar.

Volgens Leeflang en Reuyl kunnen op basis van deze gegevens geen conclusies worden getrokken. Zij stellen vast dat in de jaren zestig weliswaar een effect is aan te tonen, maar dat dit in de jaren daarna is weggeëbd. Met deze constatering houden de Britse onderzoekers volgens Leeflang en Reuyl geen rekening. De afnemende invloed van tabaksreclame op het aantal rokers komt volgens Reuyl door de explosieve groei van reclame-uitingen in zijn algemeenheid.