Huygens (1)

In de Huygensbijlage (29 juni) stond ook een klein stukje over de verwarring die kennelijk bestaat wat betreft de sterfdatum van Huygens. De bedoeling van dit stukje is blijkens de aanhef om ingezonden brieven te voorkomen; echter voor mij is het juist de aanleiding voor een brief.

Wat in dit stukje niet vermeld staat, en wel van belang is, is het feit dat er toentertijd in Europa twee verschillende kalenders door elkaar gebruikt werden. De kalender zoals we die tegenwoordig gebruiken is al in 1582 door paus Gregorius XIII ingevoerd, maar werd in vele landen pas later overgenomen (in Rusland en Bulgarije zelfs pas in het begin van deze eeuw!). Volgens mijn encyclopedie werd deze kalender in 1700 ingevoerd in 'de protestantse gedeelten van Nederland en Duitsland' en in Engelamd in 1752. Op grond hiervan neem ik dan ook aan dat Huygens (en bijvoorbeeld ook Newton) hun correspondentie dateerden volgens de oudere Juliaanse kalender, die in de 17e eeuw precies 10 dagen verschilde van de Gregoriaanse kalender.

Vergelijking van beide kalenders leert dat de maand juli 1695 van de Gregoriaanse kalender precies klopt met het geciteerde dagboek van Constantijn Huygens. De maand juni 1695 in de Juliaanse kalender levert een discrepantie van slechts een dag op.

Aan de andere kant kan ik me niet voorstellen dat professor 's Gravesande al in 1724 de fout kon maken om deze twee verschillende kalenders met elkaar te verwarren.