Kohl duidelijk en voorzichtig over atoomproeven

BONN, 12 JULI. Er zat gisteren in Straatsburg tijdens zijn topgesprek met de Franse president een gevaarlijke tijger in de tank van Helmut Kohl. Een tijger die de kanselier vorige maand zelf aan boord had genomen toen hij besloot op hoog politiek niveau, jegens de Britse premier, John Major, op de G-7-conferentie te Halifax, uitdrukking te geven aan de woedende en massale protesten in zijn land tegen Shell-plannen om het verouderde booreiland Brent Star in de Atlantische Oceaan te laten zinken. Als eerste vertegenwoordiger van de institutionele politieke macht had Kohl toen de pressiegroep Greenpeace ontwapend door haar eisen over te nemen en vele milieubewuste Duitse kiezers te plezieren.

Gisteren, de dag van de 65ste Frans-Duitse periodieke consulaties, moest de kanselier zo duidelijk mogelijk én zo voorzichtig mogelijk Chirac vertellen dat de grote partijen in Bonn “ongelukkig” zijn, en het grote Duitse publiek boos tot zeer boos is, over Frankrijks voorgenomen atoomproeven in de Stille Oceaan. Helmut Kohl zat met een probleem dat hij zelf eergisteren heeft helpen ontstaan: een tijger die (nog) zacht “boycot” gromt terwijl Duitslands grote partijen alvast roepen: kritiek op de Franse plannen, zeker, maar een boycot van Franse produkten, natúúrlijk niet!

Gisteren was veel heel anders dan een maand geleden. Frankrijk is niet Groot-Brittannië, maar met de Bondsrepubliek de 'motor' van de Europese Unie, die Kohls Duitsland ziet als een veilig-onherroepelijke politieke thuishaven. De as Bonn-Parijs, de verzoening - na Metz, Sedan, Compiègne, Versailles, Verdun en ga zo maar door - met de oude westelijke erfvijand, is voor Adenauer en alle andere bondskanseliers sindsdien politiek geloofsartikel van allerhoogste kwaliteit. En Chrirac is Major niet, Frankrijk is de Shell niet. Daarentegen 'draagt' het kernwapen als uitdrukking van nationale soevereiniteit en als symbool dat de partijgrenzen overschrijdt de republiek van de nieuwe president Chirac.

De staatslieden gingen in Straatsburg uiteen in de zekerheid dat zij elkaar zonder kans op een compromis hadden uitgelegd dat zij over die atoomproeven van mening verschillen. Kohl sprak overigens van zijn respect voor de Franse soevereiniteit en Chirac zei ook iets over die soevereiniteit: namelijk dat hij in feite geen boodschap heeft aan protesten van Kohl en anderen. Nu moet Kohl hopen dat die vorige maand zo beminde Duitse milieutijger deze keer zijn gemak houdt en dat het blijft bij regionale boycotoproepen als in het blad 'Gastronomie-Report', dat de Beierse horeca gisteren opriep af te zien van Franse produkten.