VN wijzen ultimatum van de hand; Bosnische Serviërs: ontruim Srebrenica

SARAJEVO, 11 JULI. De Bosnische Serviërs hebben de moslims in de enclave Srebrenica en de Nederlandse blauwhelmen een ultimatum gesteld: ze moeten allen binnen 48 uur de enclave verlaten. Nederlandse blauwhelmen werden gisteravond door de Bosnisch-Servische infanterie aangevallen bij hun verdedigingslinie ten zuiden van Srebrenica. Frankrijk bood de Nederlanders in Srebrenica hulp van de 'snelle reactiemacht' (RRF) aan.

Overste Karremans, commandant van Dutchbat in Srebrenica, heeft maandagavond en dinsdagmorgen twee keer de hulp ingeroepen van de NAVO. Maar generaal Janvier, de bevelhebber van de VN-macht in ex-Joegoslavië, weigerde de luchtsteun.

Volgens het ultimatum van de Bosnische Serviërs moeten de veertigduizend moslims en de 430 Nederlanders vanaf zes uur vanochtend Srebrenica verlaten. Binnen 48 uur moeten allen zijn vertrokken. De Nederlanders moeten hun wapens achterlaten. Het ultimatum is uitgevaardigd door de plaatselijke commandant van de Bosnische Serviërs.

Vanochtend maakte overigens niemand zich op om de stad te verlaten. De Nederlandse VN-soldaten patrouilleerden langs de zuidgrens van de enclave. Ze konden geen bijzondere militaire activiteit ontdekken.

De VN bestempelden het ultimatum als “een regelrecht dreigement” en lieten weten dat het niet zal worden opgevolgd. Woordvoerder Coward waarschuwde de Bosnische Serviërs opnieuw voor luchtaanvallen van de NAVO als ze hun opmars naar Srebrenica voortzetten. De Bosnische premier, Haris Silajdzic, sloot een vertrek van burgers uit: “Ze hebben geen plek om heen te gaan.”

De 430 Nederlanders worden niet alleen bedreigd door de Servische opmars. De Bosnische radio zond gisteren een verklaring uit van een gemeenteraadslid in Srebrenica, Hajrudin Avdic, die zei dat “de Nederlanders niet zullen mogen vertrekken als de VN de stad niet beschermen”. “Als het hier tot een bloedbad komt, komen de blauwhelmen er niet zo makkelijk van af”, aldus Avdic. VN-woordvoerder Coward beschuldigde de regeringstroepen in Srebrenica ervan de bewegingsvrijheid van de Nederlanders in de stad te beperken.

De Nederlandse blauwhelmen die zondag ten zuiden van Srebrenica een verdedigingslinie opwierpen - de enige tussen de stad en de Bosnische Serviërs - zijn gisteren tot vijf keer toe beschoten door de Bosnische Serviërs. Om zeven uur 's avonds werden ze aangevallen door tachtig infanteristen van het leger van de Bosnische Serviërs. Het vuur werd beantwoord met .50-mitrailleurs. Bij de vuurwisseling vielen onder de Nederlanders geen gewonden. Bij een eerdere aanval was een Nederlander licht gewond geraakt. Bij artilleriebeschietingen van de Bosnische Serviërs op Srebrenica vielen gisteren volgens radio-Sarajevo zeventien doden en 57 gewonden. De hulporganisatie Artsen zonder Grenzen maakte melding van tien doden in vier dagen van gevechten.

Frankrijk heeft voorgesteld gevechtshelikopters van de 'snelle reactiemacht' (RRF) in te zetten om de Nederlanders in Srebrenica te hulp te komen. Een hoge militaire functionaris sprak van “een eerste test” voor de RRF, die in Bosnië wordt gelegerd om VN-militairen te beschermen. Hij gaf toe dat de crisis voor de RRF “iets te vroeg' komt, omdat de snelle reactiemacht nog niet compleet is. Pas op de 16de juli zal het Britse contingent inzetbaar zijn. Pas op die dag treedt de opperbevelhebber, de Franse generaal André Soubirou, officieel in functie.

De Veiligheidsraad van de VN heeft de “onmiddellijke en onvoorwaardelijke” vrijlating geëist van de 32 Nederlandse blauwhelmen, die sinds het weekeinde door de Bosnische Serviërs worden vastgehouden. (Reuter, AP, AFP, ANP)