Zalm hoeft voor Bols wet op voorkennis niet te wijzigen

ROTTERDAM, 5 JULI. Voor een onderzoek naar en de vervolging van mogelijke misbruik van voorkennis bij beurshandel in opties BolsWessanen, hoeft minister Zalm van financiën de wet niet aan te passen. Bij de aankoop afgelopen maandag van ruim 3500 put-opties (recht op verkoop van aandelen) lijkt het te gaan om een klassiek geval van voorkennis waarin de huidige wet volledig voorziet. De kopers wisten wellicht al dat BolsWessanen een dag later met slecht nieuws zou komen dat de beurskoers van de aandelen zou drukken en hun spiegelbeeld - de put-opties - in waarde zou laten stijgen.

Nadat de Hoge Raad vorige week de veroordeling van Joep van den Nieuwenhuyzen in de HCS-voorkennis-affaire vernietigde, kondigde Zalm bijna onmiddellijk een wetswijziging aan. Het hoogste rechtscollege had de wet zo streng uitgelegd, dat vervolgingen van dit soort beursfraudes vrijwel onmogelijk zou zijn geworden. Nederland dreigt internationaal de risee te worden en haar positie als kapitaalmarkt te verliezen, zo zette Zalm zijn woorden kracht bij.

Maar de gebeurtenissen van gisteren lijken de woorden van Zalm te logenstraffen. Als de huidige speurders naar beursfraude willen laten zien dat de wet tegen misbruik van voorwetenschap uit 1989 wel tot succesvolle veroordelingen kan leiden, moeten ze hun tanden in BolsWessanen zetten. Het lijkt hier te gaan om een vergelijkbaar klassiek geval van voorkennis als bij de overname van kledingbedrijf Ehco-KLM eerder dit jaar, waar justitie momenteel onderzoek naar doet.

Over de scherpe wetsuitleg van de Hoge Raad hoeven de beursonderzoekers zich geen zorgen te maken. De rechter vindt dat duidelijk moet zijn wat de koers bij bekendmaking van vertrouwelijk nieuws zal doen. Een winstdaling van 20 procent, zoals BolsWessanen gisteren aankondigde, betekent op de beurs een koersdaling als tevoren slechts op een daling van 10 tot 15 procent was gerekend. Ook het voordeel dat rechtstreeks uit de beurstransactie moet voortvloeien, zoals de Hoge Raad eist, is bij de 'BolsWessanen-affaire' niet aan twijfel onderhevig. De aangekochte put-opties werden binnen een dag meer dan het drievoudige waard.

De controleurs zullen beginnen met het uitpluizen van de transacties van afgelopen maandag. Bij de beurspartijen die de orders hebben uitgevoerd zal de afdeling compliance van de optiebeurs navraag doen wie de opdrachten hebben gegeven. In de optiehandel moeten die gegevens op verzoek worden overlegd. Klanten hebben daarvoor vantevoren toestemming gegeven.

Tegelijk zullen de controleurs bij BolsWessanen onderzoeken wie binnen het bedrijf op de hoogte was de aankondiging van een winstdaling. “Zo'n tussentijdse mededeling is alleen in kleine kring bekend, die gaat niet eerst langs onze 10.000 employees,” zegt financieel directeur G. Garnaat van het concern. De constatering dat een of meer kopers tegelijk van de profit warning wisten zal naar alle waarschijnlijkheid tot aangifte bij justitie leiden.

Opmerkelijk genoeg is het niet de eerste voorkenniszaak in de nog jonge geschiedenis van de combinatie. Vlak voor de aankondiging van de fusie tusen Lucas Bols en Wessanen begin 1993 zou iemand in het hoofdkantoor van Bols in Nieuw Vennep het concept persbericht al even op de fax hebben gezet naar wat “relaties”, hetgeen op de beurs direct tot verhoogde omzetten leidde. De effectenbeurs heeft na onderzoek nooit voorkennis kunnen bewijzen. Mischien dat het dossier nog interessant vergelijkingsmateriaal oplevert.