Held van acties tegen corruptie in Italië zelf verhoord

ROME, 3 JULI. De voormalige Italiaanse openbare aanklager Antonio Di Pietro is gisteren achttien uur lang ondervraagd na beschuldigingen van corruptie en ambtsmisbruik. Tot voor kort werd Di Pietro, die naam maakte met het corruptie-onderzoek Schone Handen, gezien als held, als symbool van integer Italië. 'Schone Handen' richtte zich onder andere op voormalig premier Berlusconi.

“Di Pietro heeft alles opgehelderd”, zei Fabio Salamone, de openbare aanklager uit Brescia die het dossier-Di Pietro onder zich heeft, toen de ondervraging vannacht om kwart voor twee was afgelopen. “Het onderzoek zal op korte termijn worden afgerond.” Salamone verwachtte dat geen nieuwe ondervraging van Di Pietro nodig zou zijn.

Nog nooit is iemand zo lang achter elkaar ondervraagd. Di Pietro had zelf als openbare aanklager het record gesteld op twaalf uur. Als verdachte is hij achttien uur aan de tand gevoeld. Salamone zei dat Di Pietro zich in het gesprek “beledigd” toonde over de beschuldigingen tegen hem. Medestanders zien hierin een poging het werk van de Milanese 'smeergeldgroep', waarvan Di Pietro tot eind vorig jaar deel heeft uitgemaakt, in diskrediet te brengen. “Ze proberen de herinnering (aan het corruptie-onderzoek Schone Handen) uit te wissen en degenen die nog in de frontlinie staan, te intimideren”, zei Giuseppe Ayala, voormalig magistraat en nu Kamerlid van de progressieve fractie.

Voor de ondervraging bestond weinig publieke belangstelling. Een enkele demonstrant hield een bord met de tekst 'Niet opgeven' omhoog. Veel Italianen hebben hun oordeel opgeschort over de man die vrijwel eigenhandig het oude politieke bestel ten val heeft gebracht.

Salamone, die bekend staat als een rigoureuze en precieze magistraat, vertelde dat de geschiedenis van drie jaar Schone Handen is doorgenomen. Het resultaat is een verbaal van bijna zeventig pagina's. Hij liet zich verder niet uit over het gesprek. Salamone liet doorschemeren dat in ieder geval één zaak tegen Di Pietro wordt geseponeerd. Dat is de beschuldiging van Giuseppe Cerciello, commandant van de Guardia di Finanza, een soort fiscale recherche. Volgens Cerciello heeft Di Pietro andere verdachten onder druk gezet. Hij zou hen hebben aangespoord om Cerciello en mediamagnaat en oud-premier Silvio Berlusconi te belasteren.

Tegen Di Pietro lopen twee andere zaken. Eén betreft de benoeming van zijn vriend Eleuterio Rea tot commandant van de vigili in Milaan, een soort gemeentepolitie. Di Pietro heeft in de selectiecommissie gezeten, één zitting, en is er weer uitgestapt toen toestemming van hogerhand uitbleef.

Pag.5: Omstreden vriendschappen

De meeste problemen heeft Di Pietro om zijn verhouding met Giancarlo Gorrini uit te leggen. Dat is een Milanese verzekeraar die is veroordeeld wegens corruptie en financiële fraude. Via een vriend heeft Gorrini Di Pietro begin 1990 een renteloze lening gegeven van ongeveer een ton plus een tweedehands mercedes die Di Pietro al snel voor ongeveer twintigduizend gulden heeft verkocht. Bovendien zou Di Pietro aan Gorrini en aan projectontwikkelaar Adamo Ripianssero financiële hulp hebben gevraagd voor zijn vriend Rea, die ongeveer zes ton aan speelschulden had. In het dossier met beschuldigingen tegen Di Pietro staat ook dat het advocatenkantoor waar zijn vrouw werkte, opvallend veel opdrachten kreeg toegespeeld door de maatschappij van Gorrini.

Di Pietro heeft de lening toegegeven. Het geld is vorig najaar in contanten terugbetaald. Volgens Di Pietro bestonden Gorrini's contacten met het kantoor waar zijn vrouw werkt, al langer. Hij heeft nooit willen antwoorden op suggesties dat zijn besluit eind vorig jaar om uit de magistratuur te stappen, het gevolg was van chantage door Gorrini.

Een van de grootste vraagtekens in deze zaak is de rol van Gorrini. Deze is vorig najaar gekomen met zijn beschuldigingen tegen Di Pietro, en ook Gorrini's advocaat zegt dat hij daardoor volledig was verrast. Het vermoeden bestaat dat Gorrini hiertoe is aangezet door vijanden van Di Pietro.