'Brussel' beteugelt prijsstijging graan door subsidiestop

BRUSSEL, 3 JULI. In Brussel is besloten om handelaren in de Europese Unie niet langer subsidie te geven voor de export van graan. De maatregel is bedoeld om een halt toe te roepen aan de sterke stijging van de graanpijzen in met name Frankrijk en Groot-Brittannië.

Het besluit om de exportsubsidie voor graan op 'nul' te zetten werd afgelopen vrijdag genomen door het zogeheten 'beheerscomité' voor granen, met daarin deskundigen uit de EU-lidstaten en ambtenaren van de Europese Commissie. In Frankrijk en in Groot-Brittannië, de belangrijkste graanproducenten in de EU, zijn de afgelopen tijd prijsverhogingen genoteerd van 15 tot 20 procent. Tegelijkertijd zijn de graanvoorraden in de EU de afgelopen maanden drastisch gedaald, net als overigens de voorraden boter en rundvlees. In Brussel wordt gesproken over een totale voorraad van 8 tot 9 miljoen ton graan, waarvan naar schatting 7 miljoen ton in de silo's van de EU. Enkele jaren geleden bedroeg de opgeslagen hoeveelheid nog 30 miljoen ton.

De sterk afgenomen voorraden, en de prijsstijging die daaruit voortvloeit, zijn een gevolg van met plan MacSharry, de ingrijpende hervorming van het Europese landbouwbeleid waartoe in 1992 werd besloten en die juist was bedoeld om een eind te maken van de structurele overproduktie. Daartoe werd onder andere grond braak gelegd. Maar ook de sterk toegenomen vraag elders in de wereld, heeft er toe geleid dat de graanvoorraden in de EU snel zijn gedaald. Zo valt de graanproduktie in Rusland tegen en heeft China zich als importeur op de wereldmarkt gemeld.

Dankzij het instrument van de exportsubdsidie kon Brussel in het verleden zijn overschotten wegsluizen naar de wereldmarkt. Maar nu MacSharry een succes blijkt te zijn en er relatieve krapte is ontstaan op de eigen binnenmarkt, is besloten niet langer subsidie te geven. Gezien de toegenomen exportvraag, besloten de Europese ministers van landbouw vorig jaar al om het percentage braak te leggen land te verminderen van 15 naar 12. Deze maand nog wordt, op sterke aandrang van Frankrijk, beslist over een verdere reductie met mogelijk 4 procentpunt.

Volgens een woordvoerder van het ministerie in Den Haag zijn berichten over het introduceren van strafheffingen op export van graan “speculatief”. Maar volgens een zegsman bij de Europese Commissie in Brussel wordt wel gedacht aan het opleggen van een indirecte boete: exporteurs zouden van te voren een soort borgsom moeten deponeren. Overigens zal de graanproduktie in de EU dit jaar uitkomen op naar schatting 170 miljoen ton, iets meer dan de 163 miljoen ton van vorig jaar.