Voor het eerst na de oorlog; Duits leger ingezet buiten Navo-gebied

BONN, 1 JULI. Voor het eerst in de naoorlogse geschiedenis kunnen Duitse troepen binnenkort buiten het NAVO-gebied, namelijk met Tornado-vliegtuigen boven Bosnië, rechtstreeks bij gevechtshandelingen betrokken raken.

Dat staat vast nu de Bondsdag gisteren met 386 tegen 258 stemmen (en elf onthoudingen) heeft ingestemd met een regeringsvoorstel om de VN-eenheden in Bosnië met een Bundeswehr-contingent van maximaal 1.700 man te steunen bij hergroeperingen of een eventuele aftocht.

Over de Duitse militaire hulpverlening aan de VN in Bosnië wordt al een half jaar gediscussieerd. Nieuwe argumenten waren in het zes uur durende, soms verhitte Bondsdagdebat dan ook niet te horen. Van regeringszijde werd onderstreept dat het verenigde Duitsland zich solidair moet tonen met zijn partners en dat het niet gaat om een verandering van de buitenlandse politiek in de richting van een Duits interventionisme, zoals de Groenen en de PDS beweerden.

SPD-voorzitter Rudolf Scharping bleef erbij dat inzet van Duitse Tornado's tot “een gevaarlijke escalatie” kan leiden. Scharping is niet tegen humanitaire hulp maar acht het, met het oog op de consensus dat Duitsland alleen al om historische redenen geen grondtroepen naar het vroegere Joegoslavië moet sturen, verkeerd om nu wel “het gevecht in de lucht aan te gaan”.

De ministers Kinkel (FDP, buitenlandse zaken) en Rühe (CDU, defensie) zeiden daarentegen dat de Duitse Tornado's boven Bosnië alléén gevechtshandelingen mogen aangaan als zij (of VN-eenheden) worden aangevallen.

Wat Scharping als SPD-leider al dagen had moeten vrezen bleek bij de stemming: circa veertig SPD'ers, onder wie de meeste defensie- en buitenlandspecialisten van zijn fractie, alsook vijf Groene Bondsdagleden steunden het regeringsvoorstel. Kinkel en Rühe waren toch niet zó verheugd over deze politieke overwinning van de regeringscoalitie. Zij hadden namelijk zoveel mogelijk steun bepleit om de politieke rugdekking voor het Bosnië-contingent zo sterk mogelijk te maken.

Het Duitse contingent wordt voor een niet nader aangegeven termijn beschikbaar gesteld. Het moet half augustus operationeel zijn en zou tot eind 1995 circa 300 miljoen mark kosten.

Het zal bestaan uit een mobiel ziekenhuis in Split (Kroatië), transporteenheden (onder meer 20 Transall-vliegtuigen) en de acht Tornado's, die door hun speciale waarnemings- en elektronische apparatuur geschikt zijn voor luchtverkenning en tegen grond-luchtraketten van de Bosnische Serviërs kunnen worden ingezet.

    • J.M. Bik