'De Amerikanen dringen ons hun eigen regels op'

TOKIO, 28 JUNI. Bij de bevolking in Tokio bestaat veel steun voor de eigen regering in de onderhandelingen over de autohandel met de Verenigde Staten. Door de harde Amerikaanse eisen lijkt het in de discussie of de Japanners de kampioenen van vrijhandel zijn.

“De Amerikanen verkondigen vrijhandel, maar de numerieke handelsresultaten die ze nu nastreven komen neer op gereguleerde handel”, zo luidt het oordeel van Seishiro Morimoto, werknemer bij een uitgeverij en bezitter van een Europese auto.

“Het is fout van de Amerikanen”, zegt huisvrouw Rie Katsuki, “ze zeggen dat ze een vrij land zijn, maar dan draaien ze zich om en willen ons hun regels opdringen”.

De Amerikanen baseren hun harde standpunt op de beschuldiging dat de Japanse overheid haar markt afschermt en zeggen een “vrije markt” in Japan te willen. Ryutaro Hashimoto, minister van handel en industrie, schetste de Japanse markt als volgt: “Ik denk niet dat onze markt zo gesloten is als critici zeggen, maar het is niet helemaal zonder problemen.”

Er zijn ook in Japan stemmen voor veranderingen. De president van Mitsubishi, Minoru Makihara, schreef onlangs in de Washington Post dat “Japan zijn handelsreguleringen moet vergemakkelijken en handelsgebruiken moet veranderen”. Maar de huidige Amerikaanse eisen “leiden naar gereguleerde handel, het tegenovergestelde van wat we willen bereiken”.

Veranderingen in het veel gekritiseerde distributiestelsel komen op het ogenblik juist tot stand door initiatieven van Japanse bedrijven, zoals de warenhuisketen Daiei, die tegen de gevestigde gebruiken ingaan.

Maar de harde opstelling van de Amerikanen stuit veel Japanners tegen de borst. “Ik vind het verfrissend dat Hashimoto zo standvastig is, ik wil dat hij zo doorgaat”, zegt studente Takashi Doi.

Ook is er kritiek op de inspanningen van de Amerikanen. “Ik wil graag meer weten over Amerikaanse auto's, maar ik heb zelden een advertentie van ze gezien”, zegt kantooremployee Emi Otake, “de meeste advertenties van buitenlandse auto's zijn van Europese fabrikanten”.

Vaak wordt ook genoemd dat Amerikaanse auto's slechts zelden hun auto's aanpassen aan het linksrijdende Japanse verkeer. Maar twee naar Japan geëxporteerde Amerikaanse automodellen, de Jeep Cherokee en de Ford Probe, hebben het stuur aan de rechterkant.

Onrust is er niet in Japan over de afloop van de onderhandelingen. De recente vliegtuigkaping op Hokkaido en de nasleep van de gifgas aanslag in Tokio, inmiddels drie maanden geleden, krijgen meer aandacht in de media. Wel bereiden bedrijven zich voor op de mogelijke 100 procentstarieven op luxe auto's. Omdat de tarieven alleen gelden voor vanuit Japan naar de VS geëxporteerde auto's heeft Mitsubishi een fabriek in Australië voorbereid op het overnemen van de produktie. Honda heeft de produktie van luxe auto's teruggebracht om straks niet met onverkoopbare voorraden te blijven zitten. (Reuter, AP)