Arafat wil verhuizen naar Ramallah

TEL AVIV, 24 JUNI. De Palestijnse leider Yasser Arafat is van plan zijn hoofdkwartier uit de stad Gaza naar Ramallah, nabij Jeruzalem, te verplaatsen. Volgens door de krant Ma'ariv aangehaalde politieke kringen in Jeruzalem gaat de Palestijnse leider verhuizen wanneer het Israelische leger zich in het kader van de herlocatie volledig uit Ramallah zal hebben teruggetrokken.

Dat zal vermoedelijk niet voor eind dit jaar zijn, omdat de terugtrekking van de Israelische troepen uit Ramallah en andere steden op de sedert 1967 bezette Westelijke Jordaanoever afhankelijk is van het aanleggen van zogeheten 'veilige wegen' voor de kolonisten om de grote Palestijnse bevolkingscentra heen. Het is niet uitgesloten dat Arafat eerder naar Ramallah komt om vandaaruit zijn campagne voor de verkiezingen van de Palestijnse bestuursraad, waarschijnlijk dit najaar, te leiden. Een gedeeltelijke Israelische ontruiming van Ramallah, waarvan thans in het Israelisch-Palestijnse overleg sprake is, zou Arafats komst naar Ramallah kunnen vervroegen.

In deze Palestijnse toeristenstad, waar koning Hussein van Jordanië voor 1967 begon aan de bouw van een zomerresidentie, zal in elk geval het Palestijnse tv-station worden gevestigd. Israel en de Palestijnen hebben daarover deze week overeenstemming bereikt. De Palestijnen beschikken reeds over de nodige technische apparatuur. De Palestijnse tv zal volgens Israelische en Palestijnse waarnemers een belangrijke rol spelen in de campagne voor de verkiezingen voor de Palestijnse bestuursraad. De Palestijnse zender zal op de Westelijke Jordaanoever, in de Gazastrook en in delen van Israel en Jordanië kunnen worden ontvangen.

De Israelisch-Palestijnse besprekingen in Kairo en elders over het ingaan van de tweede fase van het autonomie-akkoord zijn intussen in een hoge versnelling gekomen. Naar uitspraken van premier Yitzhak Rabin te oordelen is het uitgesloten dat op 1 juli, de datum waarop volgens zijn belofte aan Arafat het akkoord zou worden getekend, Israel zich zal verplichten alle steden op de Westelijke Jordaanoever te ontruimen. Over deze voor de Palestijnen principieel zeer belangrijke zaak stuurt Israel op een deelakkoord aan, dat zich beperkt tot de ontruiming van vier Palestijnse steden: Nablus, Jenin, Tulkarem, en Kalkilyah. Ramallah en Betlehem zouden dan gedeeltelijk ontruimd worden.

Begeleid door stafofficieren vloog Rabin deze week per helikopter over de Westelijke Jordaanoever om een duidelijk inzicht te krijgen in de veiligheidsproblematiek. Hoewel Rabin in het huidige stadium tegen ontruiming van joodse nederzettingen in dit gebied is liet hij zich gisteren uiterst kritisch uit over het nut en de kosten van de indertijd door de Likud-regering gevoerde intensieve nederzettingenpolitiek, die ten doel had voorgoed de weg naar de stichting van een Palestijnse staat af te sluiten. “De beveiliging van twee nederzettingen met 30 gezinnen elk kost 250.000 dollar per gezin”, zei hij gisteravond. “En veiligheid brengen ze ons niet”.

Minister van financiën Shohat heeft deze week gewaarschuwd dat de oververhitte Israelische economie de last van de 1 miljard gulden die nodig wordt geacht om de herlocatie van het Israelische leger op de Westelijke Jordaanoever te volbrengen, niet kan dragen. Op de begroting zal volgens hem ruimte moeten worden gemaakt voor deze post om te voorkomen dat de strijd tegen de inflatie wordt verloren.

De 'Vrede nu'-beweging heeft een studie gepubliceerd over de kosten die de verhuizing van 30.000 Israelische gezinnen van de Westelijke Jordaanoever met zich meebrengt. Ervan uitgaand dat ieder gezin recht heeft op compensatie in de orde van grootte van 100.000 tot 150.000 dollar zal Israel voor een dergelijke operatie tussen de 3 en 4,5 miljard dollar op tafel moeten leggen, nog afgezien de enorme kosten die ontruiming van de Hoogvlakte van Golan met zich meebrengt.

Zonder dat Rabin zich ooit in het openbaar heeft uitgesproken voor totale ontruiming van de Golan en de stichting van een Palestijnse staat wordt de Israelische publieke opinie dagelijks met feiten geconfronteerd die in deze richting wijzen. In dit verband is het opmerkelijk dat uit een zeer uitvoerige opiniepeiling van de Israelische tv blijkt dat Rabin Likud-leider Binyamin Netanyahu bij de eerste verkiezingen voor het premierschap ruimschoots zou verslaan als ze nu zouden worden gehouden.

Ook Arafat geniet volgens een Palestijnse opiniepeiling groeiend vertrouwen, van bijna 75 procent van de Palestijnen, met betrekking tot de manier waarop hij met Israel onderhandelt. Niettemin wordt hij door de Palestijnen ernstig gekritiseerd over zijn onvermogen om meer dan vijfduizend Palestijnse gevangenen vrij te krijgen. Twee dagen geleden nam de Palestijnse leider deel aan een hongerstaking in bezet gebied voor de vrijlating van deze gevangenen.