Britse pers: 'doetje' Major toont zich kerel

De Britse politiek heeft sinds gistermiddag een nieuwe held. Met een politieke manoeuvre heeft de immer als saai en aarzelend afgeschilderde premier John Major het imago verworven van een moedige vechtjas. Het 'doetje van Downing Street', zoals hij werd genoemd, wordt vanochtend in de Britse pers gelauwerd als een echte kerel.

De Daily Star, de krant die in de afgelopen jaren waarschijnlijk het meeste heeft bijgedragen aan het slaapverwekkende imago van de premier, plaatste vandaag een politieke prent met Major, zwaaiend met een geweer, in de rol van Terminator. “Wie zegt dat hij geen ballen heeft?”, schreeuwt het bijschrift.

Het besluit van de John Major zijn eigen positie ter discussie te stellen roept onmiddellijk twee beelden op. John Major, de aangeslagen partijleider die de wanhoop nabij is en met een levensgevaarlijke politieke zet het vege lijf probeert te redden. En John Major, die met de moed die ware leiders eigen is, met een geniale stap het initiatief naar zich toe trekt. De meerderheid van de Britse politieke commentatoren beschouwt Majors beslissing de strijd zelf aan te gaan eerder als lef dan als wanhoop. “De grote gok van Major”, kopte vanochtend de Daily Mail, “Wie zegt nu dat hij geen lef heeft”, schreeuwde de Daily Express. “Een verstandige en moedige zet”, oordeelde het hoofdartikel van de Financial Times. Deze krant meent dat Major met zijn aftreden als partijleider de rollen heeft omgedraaid. Niet hijzelf maar de dissidente conservatieve partijleden, die zich van de sterk aan populariteit inboetende premier wilden ontdoen, zijn nu plotseling in het defensief gedrongen. Ook de Times ondersteunt het besluit van Major; volgens de krant kan de Conservatieve partij alleen op deze manier een nieuw zwaartepunt vinden. Ook de centrum-linkse Guardian uit bewondering voor Majors verrassingsaanval op zijn rivalen, maar ziet in zijn stap tevens een wanhoopsdaad. “Het is het enige opwindende dat deze leider ooit gedaan heeft, en het zou hem kunnen redden”, commentarieert de krant.

De nieuwe strijd om het leiderschap zal volgens The Guardian in ieder geval duidelijk maken waar de Conservatieve partij staat als het gaat om belangrijke onderwerpen en een einde maken aan drie jaar speculeren over een mogelijk vertrek van de premier. “Met de aanvallen en voortdurende geruchten is regeren vrijwel onmogelijk geworden. Het is nog nooit zo chaotisch geweest in de afgelopen dertig jaar. Door zo te handelen... heeft hij zijn partij een dienst bewezen en daarmee het land.”

De eveneens centrum-linkse Independent ziet ook voordelen. “De Conservatieve partij zal, op zijn minst tijdelijk, verenigd en gelouterd uit de strijd tevoorschijn komen.” Toch is de krant kritisch. “Maar hoe zit het met het land, zijn we werkelijk gebaat als de premier in functie blijft?” De Independent had liever vervroegde algemene verkiezingen gezien dan weer een conservatieve familieruzie.

De grootste krant van Groot-Brittannie, de conservatieve Sun, die zich in de afgelopen drie jaar steeds vaker tegen de premier keerde, spaarde Major echter ook vandaag niet. Volgens The Sun is Majors zet niet meer dan een zelfmoordpoging. Nu politieke tegenstanders hebben gezegd dat ze de uitdaging zullen aannemen is het besluit volgens The Sun niet meer dan een death wish.