Magnesiumsulfaat is hét middel tegen zwangerschapsstuipen

Stuipen (eclampsie) vormen een levensbedreigende complicatie tijdens de zwangerschap. Zij kunnen ontstaan bij een ernstig verhoogde bloeddruk. Heeft iemand eenmaal stuipen gehad dan is het essentieel om een volgende aanval te voorkomen. Over de juiste aanpak daarvan is men in de verloskundige wereld sinds jaar en dag ernstig verdeeld. In Amerika zweert men bij magnesiumsulfaat. Dat is al het geval sinds de Amerikaanse verloskundige Lazard in 1925 bij 20 vrouwen aantoonde dat dit middel zwangerschapsstuipen voorkomt. In Europa gaf men echter de voorkeur aan een terughoudender beleid zonder medicijnen. Tegenwoordig gebruikt men hier over het algemeen diazepam en fenytoïne, middelen die ook bij gewone epileptische aanvallen worden gebruikt.

Onlangs beschreef een Brits gynaecoloog de Amerikaanse behandeling van zwangerschapsstuipen met magnesiumsulfaat als 'meer een gewoonte, zo niet een religieuze overtuiging, dan een wetenschappelijk onderbouwde behandeling'. Een gedegen vergelijkend onderzoek tussen beide methoden was er echter nooit verricht.

Nu is er eindelijk, 70 jaar na Lazards ontdekking, in een aantal Derde Wereld-ziekenhuizen een dergelijk onderzoek uitgevoerd (The Lancet, 10 juni, pag. 1455-63). Men heeft gekozen voor die ontwikkelingslanden, omdat eclampsie daar door de gebrekkige zwangerschapsbegeleiding veel vaker voorkomt dan in westerse landen.

In dit onderzoek vergeleek men bij 1675 vrouwen de werkzaamheid van magnesiumsulfaat, diazepam en fenytoïne met elkaar. Het bleek dat na het toedienen van magnesiumsulfaat maar liefst 52% minder aanvallen van zwangerschapsstuipen voorkwamen dan na diazepam en zelfs 67% minder dan na fenytoïne! Lazard had dus gelijk. De met magnesiumsulfaat behandelde vrouwen herstelden ook sneller en hadden minder specialistische zorg nodig. Hetzelfde gold voor hun kinderen na de geboorte. Verder was de sterfte onder de moeders en de baby's ook iets lager, maar dat verschil was niet significant.

In een kort commentaar noemt The Lancet dit verslag een triomf voor de experimentator. Het tijdschrift noemt het echter een schandaal dat deze erkenning 70 jaar op zich heeft laten wachten.

Overigens is het goed om te benadrukken dat eclampsie met een goede zwangersschapsbegeleiding te voorkomen is. Belangrijke en eenvoudig op te sporen verschijnselen zijn een verhoogde bloeddruk en een gelijktijdig verlies van eiwit in de urine. Als er in dergelijke gevallen tijdig een zoutloos dieet en strikte bedrust worden voorgeschreven, kan eclampsie worden voorkomen.