Omhullen van Rijksdag vordert snel

BERLIJN, 21 JUNI. Het gaat goed met Christo's omhulling van de Rijksdag. En het gaat ook snel. Het weer deed gisteren aardig mee, het ene na het andere aluminiumfolie-paneel rolde in de loop van de dag voor een groot publiek naar de gedachte verticale positie. Het technisch moeilijkste deel van Christo's operatie, de omhulling van de vier hoektorens, zou vandaag aan bod komen. Als dat de circa 200 ingehuurde klim- en verpakkingsspecialisten deze woensdag even vlot lukt, belooft de Wrapping of the Reichstag twee dagen voor de geplande datum (23 juni) al klaar te zijn. Wat zou betekenen dat de matgrijs-zilverige omhulling van Paul Wallots parlementsgebouw dan ruim twee weken, namelijk tot Norman Forster op 7 juli voor de Bondsdag aan de verbouwing en modernisering begint, te zien zal zijn.

Ook anderszins hebben Christo en zijn vrouw Jeanne-Claude reden om tevreden te zijn. Want niet alleen is er in de Duitse bevolking rondom hun aanvankelijk nogal omstreden project een positieve stemmingsverandering opgetreden, zoals blijkt uit de opiniepeilingen van de afgelopen dagen, maar ook raken prominente Duitse politici kennelijk enigszins geïmponeerd door wat de Christo's sinds vorige vrijdag in het hart van Berlijn hebben weten te doen.

Desgevraagd zei Wolfgang Schäuble, de fractieleider van de CDU/CSU die vorig voorjaar in het beslissende Bondsdag-debat (net als kanselier Helmut Kohl) een vierkante tegenstander van de tijdelijke omhulling van de Rijksdag was, gisteren: “Ik was er tegen en heb mijn mening eigenlijk niet veranderd. Maar ik geef toe dat de vrees die ik had, die een wezenlijk argument voor me was, namelijk dat een groot deel van de bevolking door het Christo-project in een soort innerlijke emigratie, of een teleurstelling over de politiek, zou worden gedreven, gelukkig tot nu toe niet bevestigd is. Overigens geldt: we hebben een besluit genomen, argumenten uitgewisseld, daarbij moet het blijven, en ik ga volgende week natuurlijk zelf kijken.”

Misschien klinkt dat vele Christo-aanhangers nog niet goed genoeg. Maar toch, het is niet niks, zo'n opmerking van de na Kohl belangrijkste man in de regeringscoalitie. Zij betekent in feite óók dat de politiek-parlementaire arm van het grote en kopschuwe burgerlijke Duitsland met terugwerkende kracht toch wat ziet in Christo's operatie, die de Rijksdag door zijn omhulling enigszins relativeert én 'psychisch' vernieuwt als historisch monument.

De Christo's zeggen zelf dat ieder van de tachtig miljoen Duitsers zelf maar moet zien wat hij of zij ervan vindt. “We doen ook het Rijksdagproject voor onszelf, ge ziet overigens maar”, is hun stelling.

Wat dat betreft was het nogal jammer dat hun eerste grote persconferentie in Berlijn, in het Haus der Kultur der Welt dat ook nog ligt aan de John-Foster-Dulles-Allee, zo'n ontmoedigende gebeurtenis was. Niet alleen herinnert dat gebouw in architectonisch opzicht eigenaardig aan de vroegere nabijheid van de DDR, maar ook overigens was de entourage curieus te noemen. De Christo's, die er zij aan zij met hun altoos progressieve parlementaire CDU-pleegmoeder Rita Süssmuth, voorzitter van de Bondsdag (“ik vind het mooi, en ik heb geen spijt van mijn steun, als het klaar is, is het misschien nóg mooier dan ik al gedacht had”) en Berlijns regerende burgemeester Eberhard Diepgen (ook CDU) optraden, hadden namelijk medewerkers/ sympathisanten uitgenodigd bij de persconferentie aanwezig te zijn. Wat tot gevolg had dat zelfs de eenvoudigste journalistieke vragen vrijwel direct terechtkwamen in een looiig para-religieus toernooiveld. Hoofdvraag: zijt gij geheel voor of, zo niet, geheel tegen? Voor buitenlandse journalisten in de Bondsrepubliek is het soms een eigenaardige gewaarwording als Duitse collega's de verklaringen die politici of anderen in eigen beheer afleggen over hun dringende wensen of plannen, van applaus voorzien. Maar dat de organisatoren van een persconferentie als het ware hun eigen claque meebrengen is extra zot.

Jeanne-Claude en Christo hadden dat misschien achteraf ook wel door. De nerveuze grappen die zij maakten (Jeanne-Claude, die het haar lang en rood draagt: “Goedenavond die met dat rode haar is Christo”), waren daardoor in hun verlegenheid eigenlijk wel sympathiek. Maar een persconferentie wilde het niet echt worden, dat was ook moeilijk nu er zoveel informatie vooraf was verstrekt en iedereen bovendien aan de Rijksdag zelf kan zien wat er gebeurt.

Daar komt nog iets bij. De Rijksdag was weliswaar nog niet geheel omhuld, maar de Christo's zijn in gedachten vermoedelijk al bij volgende projecten, die zij trouwens al hebben aangekondigd. Bij voorbeeld het project Over the river, dat tot een verlichte zeildoeken overspanning moet voeren van de Arkansas River in Colorado of de Payette River in Idaho. Een ander project, dat meer op de werking van de wind is georiënteerd, moet komen in New York. Dat wordt The Gates, een geelgroene attractie in Central Park in New York.