Sopraan vindt Nederlands een 'ijzeren hand'

Westergasfabriek TTA, 18 en 19/6 20.30u. Das Berliner Requiem en In zehn Minuten o.l.v. Werner Herbers.

AMSTERDAM, 17 JUNI. Eind jaren twintig schreef de Duitse componist Walter Gronostay (1906-37) de eenakter In zehn Minuten, een komische kameropera voor drie solisten en mannenkoor die, anders dan de titel suggereert, 40 minuten duurt. De opera gaat over een missionaris en een theateragent in donker Afrika. Beiden krijgen een opdracht die ze binnen tien minuten moeten vervullen. De missionaris moet een nieuw zieltje winnen om het bekeringsrecord van een collega te overtreffen, de agent moet een nachtclubzangeres vinden om in Parijs Josephine Baker te vervangen. De twee laten het oog vallen op hetzelfde negermeisje. Er brandt een competentiestrijd los die onbeslist eindigt, omdat het meisje zich uiteindelijk niet laat paaien.

De opera werd na de première in 1928 door de Duitsers als 'entartete Musik' van het programma gevoerd. Zondag en maandag is hij in het kader van het Holland Festival te horen in de Westergasfabriek, samen met Das Berliner Requiem van Kurt Weill.

Sopraan Claron McFadden (34) heeft de rol van het zwarte meisje. “De opera is een soort persiflage op het beeld dat de blanke 'geciviliseerde' mensen hebben van donkere 'ongeciviliseerde' mensen. Het is heel leuk om te doen. Er komt veel acteerwerk bij en de muziek is levendig en kleurrijk. Het is westerse klassieke muziek, maar met jazz-elementen. De muziek die ik zing verbeeldt de frisheid van die jonge meid, wat ze zegt is kort en speels. De missionaris is slijmeriger, die zingt meer lange lijnen. De Ebony Band doet de begeleiding. Dat bevalt me ook. Ik houd ervan met kleine ensembles te werken, dat geeft een lekkere sfeer.”

Claron McFadden is geboren in Rochester in de staat New York, maar woont al meer dan tien jaar in Nederland. “Ik ben niet opgegroeid met klassieke muziek, maar in onze familie werd wel veel gezongen. Mijn vader zong in het kerkkoor. Dat deed ik ook als kind en ik werd er al gauw uitgepikt om solo's te doen. Op mijn 20ste was ik bijna afgestudeerd aan het conservatorium en kon ik een beurs voor Europa krijgen. Ik zocht toen naar een land waar ik veel barokmuziek kon doen. Omdat ik toevallig een recital van Max van Egmond had gehoord, zette ik ook Nederland op mijn voorkeurslijst. En dat werd het. Ik ben nog naar Amerika teruggegaan voor mijn eindexamen, maar ik voel me in Europa toch het meest thuis.”

McFadden was onlangs in Amsterdam te zien in de nieuwe Nederlandse opera Noach. Hoewel ze perfect Nederlands spreekt, vindt ze zingen in die taal met al die keelklanken 'alsof een ijzeren hand greep heeft op mijn nek'. Ze heeft een gevarieerd repertoire, de helft van haar tijd besteedt ze aan opera, de andere helft aan concerten. “In principe zing ik bijna alles, ook atonale muziek, maar het moet niet te gek worden, er moet wel melodie in zitten. De stem is een lyrisch instrument, dat niet graag al te grote sprongen maakt.

“Ik heb nooit problemen gehad met het vinden van werk. Toen ik naar Nederland kwam was er net een gat in de markt voor een hoge sopraan die op de hoogte was van de 20ste-eeuwse muziek en open stond voor nieuwe experimenten. Ik treed in veel Europese landen op, maar per land in een ander repertoire. In Frankrijk zing ik Franse barok, in Engeland Händel, in België Bach en in Duitsland Haydn en Mozart. In Nederland doe ik vooral hedendaagse muziek, hoewel ik volgend seizoen ook weer in de Poppeia zing van de Nederlandse opera en in oktober een Midzomernachtsdroom van Mendelssohn met het Residentie Orkest.

“Al dat reizen wil ik niet mijn hele leven doen, dat is te vermoeiend. Er komt in dit vak toch ook altijd een hoeveelheid stress bij, die zorg dat je ziek of verkouden wordt en of die stem wel goed zit. Ik eet onder andere knoflook om mijn weerstand te verhogen en leef heel strikt in periodes dat ik moet optreden. Maar ik vind wel dat die stress er ook uit moet. Het is psychisch niet goed je altijd zorgen over je stem te maken. Daarom feest en drink ik af en toe eens lekker een nacht door.”