Fransen worden opnieuw verslagen bij Waterloo

WATERLOO, 17 JUNI. In dezelfde week dat de Franse president Chirac aankondigt dat zijn land de kernproeven hervat, wordt het Franse leger weer verslagen bij Waterloo. Op de velden waar Napoleon precies honderdtachtig jaar geleden zijn definitieve nederlaag leed, zullen morgen ruim 3.000 figuranten de slag bij Waterloo naspelen.

De flashback wordt in scène gezet door gekostumeerde vrijwilligers, uit onder andere Groot-Brittannië, Letland, Nederland en de Verenigde Staten. De figuranten zijn geschiedenis-freaks en Napoleon-fans, lid van bijvoorbeeld de 'Napoleonische Gesellschaft' of 'The Napoleonic Association of Ukraine'. De strijdende partijen worden gecompleteerd met 100 fluitspelers, 200 trommelaars, 20 kanonnen en 200 paarden. Het tweeëneenhalf uur durend spektakel zal naar schatting 200.000 bezoekers naar Waterloo trekken.

In 1815 streden in Waterloo zo'n 150.000 soldaten aan Engels-Pruisische zijde (onder wie ook Nederlanders), onder leiding van de hertog van Wellington en de Pruisische maarschalk Von Blücher. Aan Franse kant had Napoleon naar schatting 70.000 soldaten onder zijn bevel. De zelf gekroonde keizer wilde doorstoten naar Brussel, maar hij strandde in Waterloo. Bij de slag kwamen zo'n 35.000 soldaten om en stierven 10.000 paarden. “Geloof me, niets dan een verloren veldslag kan half zo bitter zijn als een gewonnen veldslag”, zou Wellington enige tijd later schrijven.

De herhaalslag begint morgen, net als op 18 juni 1815, bij de hoeve van Hougoumont. Rond deze kasteelboerderij kwamen bij felle gevechten zo'n 6.000 soldaten om. In de kapel van de hoeve hangt nog altijd een houten Christusbeeld, waarvan de voeten verkoold werden. In het portaal zijn de kogelgaten nog zichtbaar.

Het naspelen van de slag bij Waterloo gebeurt niet uit nostalgie, volgens Serge Kubla, burgemeester van Waterloo en voorzitter van de stichting 'Slag bij Waterloo 1815'. “Nostalgie zou belachelijk zijn. We willen de gebeurtenis in Europees perspectief plaatsen. Terwijl Europa vroeger werd opgebouwd met geweld, gebeurt het nu in vrede.”

De slag van morgen is de apotheose van 100 dagen herdenken. Sinds half maart zijn rondom de herdenking van de slag bij Waterloo concerten, exposities, films en voordrachten georganiseerd. Gisteren werd in Brussel het bal van de hertogin de Richmond herhaald, vanwaar de Engelse legerleiding op 15 juni 1815 hals over kop moest vertrekken richting slagveld. Zo'n 700 gasten, onder wie een afstammeling van de hertogin, dineerden en dansten gisteravond in de 'Salle des Tapisseries' van het Koninklijk Museum van Kunst en Geschiedenis in het Jubelpark. Als hoofdgerecht stond 'Boeuf Wellington' op het menu. De opbrengst van het diner met tombola gaat naar een goed doel.

Niet de volledige slag bij Waterloo wordt nagespeeld, maar slechts een aantal scènes zoals de slag bij Hougoumont en de aankomst van het Pruisische leger op het slagveld. Om twintig voor twaalf zal de Franse infanterie zich terugtrekken en om twaalf uur feliciteren de hertog van Wellington (vertolkt door Timothy Pickles) en maarschalk Von Blücher (Klaus Beckert) elkaar bij de hoeve 'Belle Alliance'. Ten slotte marcheren de troepen naar de Leeuweheuvel, de immense berg met zijn 28.000 kilogram wegende standbeeld, die koning Willem I liet oprichten op de plek waar zijn zoon, de prins van Oranje, in de strijd werd verwond. Om twintig over twaalf eindigt het spektakel. Napoleon (Philippe Sclauble) heeft volgens het scenario dan al ijlings per koets het slagveld verlaten.

Terwijl Frankrijk voorbereidingen treft voor een prestigieuze top van regeringsleiders in Cannes, waar het zijn voorzitterschap van de Europese Unie glorieus hoopt af te ronden, zullen de geallieerde legers Frankrijk morgen nog eens op het slagveld verslaan. Maar wie in Waterloo rondloopt, krijgt toch al gauw de indruk dat het Napoleon was die de veldslag won. In de souvenirwinkels zijn vooral Napoleon-aandenkens te koop en ook in het wassenbeeldenmuseum spelen de Franse keizer en zijn generaals de hoofdrol. Nu al wordt spottend gesuggereerd dat de figuranten van de Napoleon-gezelschappen morgen wellicht de geschiedenis zullen herschrijven en Frankrijk als overwinnaar uit de strijd laten komen.