Rechter werkt na conflict zonder personeel

WAGENINGEN, 15 JUNI. Een diepgaand conflict tussen rechter P.J. Verschoof en het griffiepersoneel houdt het Wageningse kantongerecht in een verlammende greep. Het conflict is zo hoog opgelopen dat het parket in Arnhem enkele maanden geleden heeft besloten de medewerkers van het kantongerecht weg te halen uit Wageningen. Het griffiepersoneel werkt nu vanuit Arnhem. Rechter Verschoof is - slechts bijgestaan door één secretaris en een part-time griffier - in Wageningen achtergebleven. De zaak is inmiddels voorgelegd aan minister Sorgdrager (justitie) die op korte termijn een beslissing zal nemen in de hoop de werkbare verhoudingen in Wageningen te herstellen.

In de loop der jaren zouden meer dan tien griffiers en andere werknemers van de rechtbank zijn weggepest. Mr. T.H. Gerritsen, directeur gerechtelijke ondersteuning (DGO) in Arnhem onder wie ook het Wageningse rechtbankpersoneel valt, heeft enkele maanden geleden de laatste vier medewerkers uit Wageningen weggehaald. “Het was voor mij duidelijk dat de partijen niet meer samen door één deur konden. En dan moet je wat doen”, zo zegt Gerritsen.

Rechter Verschoof wijt alle problemen aan roddel en achterklap. De rechter wil nog wel toegeven dat hij “misschien niet de gemakkelijkste is om mee samen te werken”, maar meent dat hem verder niets te verwijen valt. “Ik heb de schijn tegen, inderdaad. Maar het zijn smakeloze verhalen zonder niveau. Het is allemaal aantoonbare apekool.” En de mensen die zijn weggegaan? “Een aantal functioneerde gewoon niet, een aantal kon hogerop. Die heb ik tot mijn spijt zien vertrekken.”

Ook zou Verschoof onvoldoende gekwalificeerd personeel tot zijn beschikking hebben. “En ik doe mijn mond dan wel open. Dat levert dan conflicten op. Het is duidelijk dat Gerritsen de pest aan mij heeft, en dat gevoelen is geheel wederzijds. Ik zeg nu eenmaal niet steeds ja en amen.” De stemming onder het personeel Verschoof “opgefokt”. “Niets werd me rechtstreeks meegedeeld. Als ik dan zo'n monster ben, laat de mensen het dan tegen me zeggen. Maar ik hoor nooit iets.”

De beslissing om de griffiemedewerkers weg te halen, is door Verschoof bij de minister aangevochten. Vooralsnog zonder succes. In eerste instantie oordeelden hoge ambtenaren van het ministerie van justitie dat Gerritsen in het gelijk stond. Deze week mochten Verschoof en Gerritsen hun standpunten persoonlijk op het departement komen verduidelijken.

De vraag waar de oorsprong van het conflict ligt, is niet eenvoudig te beantwoorden. Gerritsen meent dat het gaat om interne meningsverschillen die in de loop der jaren steeds verder geëscaleerd zijn. In het conflict speelt ook een tweede rechter een rol. Een groot deel van het personeel zou bij één van de conflicten voor hem gekozen hebben, waardoor er twee kampen ontstonden. De man is inmiddels vertrokken naar een andere plaats. Vorig jaar heeft de rechtbank een extern onderzoeksbureau laten uitzoeken in hoeverre beide partijen - Verschoof versus een deel van het personeel - weer met elkaar in het reine zouden kunnen komen. Het bureau kwam met een aantal adviezen, dat echter niet in de praktijk werd uitgevoerd. Toen de situatie onveranderd bleef, hebben de laatste vier griffiemedewerkers zich begin dit jaar ziek gemeld.

De voormalig medewerkers willen over de problemen niets zeggen of willen uitsluitend anoniem iets vertellen. “Verschoof heeft een aantal jaren van mijn leven vernietigd. Hij speelde mensen tegen elkaar uit en vertelde het iedereen als je een foutje had gemaakt. Op subtiele wijze probeerde hij je zwart te maken. Zo wist hij iedereen te intimideren”, zo zegt één van de mensen die in Wageningen gewerkt heeft en het kantongerecht inmiddels verlaten heeft. Verder wil hij niets zeggen: “Ik heb te veel ellende meegemaakt, laat een ander het hele verhaal maar vertellen.”

Andere ex-medewerkers van de rechtbank zijn nog terughoudender. Ja, er is van alles gebeurd, maar ik wil er niet meer over praten, zo klinkt het in bijna alle gevallen. “Er zijn veel problemen geweest met Verschoof en er zijn mensen weggepest. Maar ik wil het er niet meer over hebben, de zaak heeft voor mij afgedaan”, zegt iemand.

Directeur Gerritsen in Arnhem wil nadrukkelijk het beeld weerspreken dat de fout uitsluitend bij Verschoof zou liggen. “Hij is één van de partijen. Er is naar mijn mening geen sprake van dat hij willens en wetens mensen heeft weggepest.” Volgens Gerritsen zijn er slechts “zakelijke meningsverschillen”, die zijn ontstaan omdat Verschoof met bepaalde ideeën over het vak te werk gaat “en voor het overige niet altijd even flexibel en diplomatiek optreedt”. Verschoof beschouwt hij als een capabel rechter. “Het is in feite een relationeel conflict met twee partijen.”

Hoe het nu verder moet in Wageningen is onduidelijk. Verschoof onderstreept dat hij “gewoon goed gekwalificeerd personeel” wil en verder niets vraagt. Gerritsen zou het liefst zien dat Verschoof een andere werkkring zoekt. Een rechter wordt evenwel door de koningin benoemd. Hij kan weliswaar door de Hoge Raad ontslagen worden, maar dat vergt een langdurige procedure. “Als mijn mensen niet functioneren, plaats ik ze over, zo gaat dat”, zegt Gerritsen. “Over Verschoof heb ik echter geen zeggenschap. Voor Wageningen zou het beter zijn als Verschoof vertrekt. Dat lijkt me een prima oplossing.”