Kok: dialoog belangrijker dan oordeel over China

PEKING, 15 JUNI. Een dialoog over mensenrechten met China is belangrijker dan een veroordeling van dat land wegens schendingen daarvan.

Dit zei minister-president W. Kok vanmiddag in het staatsgastenverblijf in Peking na een gesprek met president Jang Zemin. Dat onderhoud duurde volgens de premier een half uur langer dan beoogd omdat de Chinese president lang stil stond bij het punt over de mensenrechten in China. Mensenrechtenorganisaties als Amnesty International maken nog steeds melding van executies, martelpraktijken en administratieve vormen van arrest waartegen geen verweer mogelijk is.

Kok stelde dat hij het zowel voor Vietnam als voor China in ieder geval van belang vindt of regeringsleiders in die landen “bereid zijn het onderwerp in een bredere context te plaatsen”. Volgens Kok is dat in beide landen het geval. Hij heeft Jiang Zemin de vraag voorgelegd of de spanning tussen collectieve verantwoordelijkheid en individuele vrijheid geen belemmeringen kan opwerpen voor de economische ontwikkeling. De Chinese president heeft erop gewezen dat ieder land recht heeft op een eigen cultuur, geschiedenis en achtergrond. “Wij willen Amerika niet communistisch maken, en de Amerikanen moeten ook niet ons hun ideologie opdringen,” zou het staatshoofd gezegd hebben.

Volgens Kok was hij ook niet “namens Amnesty International in China”: “Er wordt altijd gevraagd of er over mensenrechten gesproken is. Als je zegt 'nee', is de volgende vraag: 'waarom niet'. Als je zegt: 'ja', is de volgende vraag: 'en waarom is er nog niets van te zien'?” De Nederlandse minister-president heeft Jiang Zemin ook gevraagd of hij bereid is om indernationale mensenrechtenorganisaties toe te laten tot zijn land om “feiten vast te stellen”. “De Chinezen zijn allergisch voor organisaties die hun oordeel al klaar hebben, voordat er een blik op de werkelijkheid is geworpen,” aldus Kok.