Op reis voor zaken

KOK IS OP REIS voor zaken. Tien volle dagen is de Nederlandse premier in Vietnam en - vooral - in China. In zekere zin gaat het om een reis die tot de routine van de internationale diplomatie behoort. Spannend is het niet en spectaculair in eerste instantie evenmin.

De onverbloemde zakelijkheid van deze 'tiendaagse' is interessant. Want hoewel de Nederlandse sociaal-democraat wel even de wenkbrauwen fronst bij de aanblik van honderden jonge vrouwen achter de naaimachines in Hanoi (maandloon vijftig dollar), opereert Kok als vertegenwoordiger van de Nederlandse economie. Azië is één bouwput en in de autoritaire, half-open economieën van Vietnam en China kan een Nederlandse premier waardevolle hand- en spandiensten verrichten voor het Nederlandse bedrijfsleven. In die context zijn zaken als een bezoek aan het stulpje van de Vietnamese vrijheidsheld Ho Chi Minh folklore. Kok werkt dat netjes af.

Het programma van Kok en minister Van Mierlo (buitenlandse zaken) voorziet de komende dagen in allerlei gesprekken met politici en bestuurders, inclusief de machtige Jiang Zemin in Peking. Maar intussen gaat het van een ABN-Amro-lunch naar een Royal Dutch Shell-diner, van een ING-opening naar een DSM- en een Philips-joint venture-ondertekening.

IN HET KIELZOG van de premier reizen enkele tientallen vooraanstaande Nederlandse zakenlieden mee. China is een land dat op revolutionaire wijze de inhaalrace op Japan en het Westen heeft ingezet. Ondanks alle onzekerheden en risico's is de angst van het bedrijfsleven groot om de boot te missen en achter te blijven in een land waarvoor Aziaten al een afkorting hebben: NDC ofwel Newly Decaying Country. Nederlandse bedrijven, banken en verzekeringen zijn druk in de weer om hun kantoren in het epicentrum van de China-boom te vestigen.

Nu is het inkomen per hoofd van de bevolking zowel in Vietnam als in het overgrote deel van China vooralsnog laag genoeg om vooral minister Pronk die kant op te sturen. Maar zo waait de wind niet meer in Nederland. Ongelukkig is weliswaar in dit verband dat uitgerekend de PvdA met de staatssecretaris van buitenlandse handel een keuze uit de oude doos deed: iemand die een beetje verdwaald is in het internationale zakenleven. Maar dat kan altijd nog worden gerepareerd.

Kok heeft naast zich behalve Van Mierlo telkens ook VNO-NCW-voorzitter Rinnooy Kan. De rechten van de mens moeten in deze tiendaagse een waardige plek krijgen, maar er wordt gedoseerd en minder gedoceerd. Om in de termen te blijven: dat is op voorhand winst.