'Xenofobie en racisme bedreigen stabiele EU'

BRUSSEL, 12 JUNI. Het toegenomen aantal racistische incidenten en de groeiende vreemdelingenhaat bedreigen de stabiliteit van de Europese Unie. De maatregelen die nationale lidstaten tot nu toe hebben genomen zijn ontoereikend. Daarom moeten Europese instellingen zoals de Europese politieorganisatie Europol en het Europese Hof van Justitie grotere bevoegdheden krijgen om het groeiend rechts-extremisme de kop in de drukken. Het Europees Verdrag van Maastricht moet hiervoor worden gewijzigd.

Dat schrijft de Europese adviescommissie 'Racisme en Xenofobie' in een nog niet openbaar gemaakt rapport voor de Europese Commissie en de Europese Raad van Ministers. De commissie werd ingesteld tijdens de Europese top van Korfoe, juli vorig jaar, op verzoek van onder anderen de Duitse bondskanselier Kohl en de toenmalige Franse president Mitterand uit bezorgdheid over het groeiend aantal racistische incidenten in hun landen. De commissie staat onder leiding van J. Kahn, voorzitter van het Europees Joods Congres. Een van de leden is de Nederlandse oud-minister Ed. van Thijn. Het advies zal officieel worden gepresenteerd tijdens de Europese topconferentie in Cannes, eind deze maand.

“We kunnen niet genoeg de gevaren benadrukken die uitgaan van de huidige groei van xenofobische en racistische sentimenten voor de stabiliteit van de Unie”, schrijft de commissie-Kahn. De commissie bepleit veranderingen in de nationale wetgeving waardoor aanslagen met een racistisch karakter zwaarder worden bestraft. Tevens moet het gemakkelijker worden om activiteiten van rechts-extremistische groepen te beperken en te bestraffen. Het Europese Hof moet toezien op de harmonisering van de nationale wetgeving op dit gebied.

De commissie-Kahn constateert tevens dat racisme en discriminatie “het vrij verkeer van personen binnen de Unie belemmert en de arbeidsmarkt verstoort”. Migranten die vijf jaar legaal in Europa verkeren zouden dezelfde vrijheid van beweging moeten krijgen als burgers van binnen de EU. Het sneller geven van een verblijfsstatus aan migranten noemt de commissie “een logische stap in de completering van de interne markt, want ook zij zijn actoren in het economisch proces”. De mogelijkheden om naar de rechter te stappen bij discriminatie in het werk of bij een sollicitatieprocedure zouden moeten worden vergroot. De politiekorpsen zouden grotere aandacht moeten besteden aan klachten van discriminatie en racisme dan tot nu toe gebeurt. De commissie wijst op de voorbeeldrol van de politie die veel schade kan doen als ze zelf discriminerend gedrag gaat vertonen.