Eerbied voor het Fins

Nationale cultuurgoederen kunnen alleen maar zinvol geëxporteerd worden voorzover daarvoor in het buitenland belangstelling bestaat. Nederlandse schilderkunst derhalve, het Concertgebouworkest en wat de Finnen betreft, hun moderne architectuur en Sibelius. In uitingen van Nederlandse of Finse literatuur is men elders echter maar matig geïnteresseerd. Daarvoor zijn de beide taalgebieden wat klein. Ook òns moet daardoor de schoonheid van Finse poëzie noodzakelijkerwijs ontgaan, terwijl op bewoners van Helsinki Vondels 'O Kerstnacht, schoner dan de dagen' slechts als gutturaal gerochel overkomt.

Koningin Beatrix lijkt zich daarvan onvoldoende bewust te zijn geweest, toen zij tijdens haar jongste staatsbezoek de president van Finland een standje maakte vanwege de ontoegankelijkheid van diens taal. En dat gebeurde niet tijdens een informeel onderonsje, bij welke gelegenheid die president Hare Majesteit daarop aanstonds een koekje van eigen deeg had kunnen geven, nee het standje werd gemaakt als onderdeel van een officiële tafelrede tijdens een onze koningin aangeboden staatsbanket. Toen zondag jl. een en ander op de Nederlandse televisie opnieuw werd uitgezonden, werd de bewuste passage wijselijk achterwege gelaten. Het zou echter beter zijn geweest, als tevoren de mede aan tafel genode minister Van Mierlo - het kabinet draagt verantwoordelijkheid voor de inhoud van zo'n rede - Hare Majesteit èn ons voor deze onwellevendheid had weten te behoeden. Want wat moest die arme president doen? Hij wéét dat de televisiecamera's op hem gericht staan. Als hij zijn wenkbrauwen had gefronst, zou hij inbreuk op de etiquette hebben gemaakt. Als hij beleefd was gaan zitten meelachen, zouden Finse televisiekijkers hem dat terecht kwalijk hebben kunnen nemen. Hoe zouden wij het zelf vinden, als straks een buitenlands staatshoofd door onze koningin een diner wordt aangeboden en hij zijn gastvrouw publiekelijk de les gaat lezen, dat die taal van ons de burgers van zijn land toch maar als een soort 'Halskrankheit' in de oren klinkt? Ronduit gezegd, ik zie het de heer Herzog nog niet doen. Overigens, de president van Finland wist koninklijk te reageren. Hij toonde zich niet gepikeerd, hij lachte niet beleefd mee, hij bleef volstrekt onbewogen recht voor zich uit kijken, alsof er op dat moment niets laatdunkends over zijn volk werd gezegd. Een welopgevoede man.

    • H.M. Voetelink