Dolend Oranje krijgt pak slaag van voetbaldreumes

MINSK, 8 JUNI. Het stadion van Dynamo Minsk, gisteravond 21.10 uur. In de catacomben van de betonnen kolos hing Danny Blind tegen een deur. De captain van Oranje oogde gebroken en dat was geen wonder. Zijn Nederlands elftal had de cruciale wedstrijd tegen de voetbaldwerg Wit- Rusland verloren (1-0), waarmee uitschakeling voor het Europese kampioenschap van '96 in Engeland een feit leek. “Het zou niet onlogisch zijn, als dit mijn laatste interland is geweest”, zuchtte de 33-jarige Blind.

Het vliegveld van Minsk, nog geen twee uur later. In de vertrekhal lurkte Blind aan een pilsje, pogend de nare smaak in zijn mond weg te spoelen. Hij fleurde op toen in de wachtruimte het bericht doorsijpelde dat het onbeduidende Luxemburg de vloer had aangeveegd met Tsjechie (1-0), een grote concurrent van Oranje in de EK-groep 5. We leven nog, zag je Blind denken. “Nu stop ik natuurlijk niet als international. Zo lang we nog in de race zijn, ga ik door”, meldde de routinier, die prompt van gedachten was veranderd.

Was er een wonder geschied? “We gaan naar Engeland”, zong een verdwaalde Nederlandse fan op de luchthaven. Het moet een super-optimist zijn geweest, die niet besefte dat de kansen van Nederland nog steeds minimaal zijn. Dat blijft ook zo als Tsjechie eind augustus uit van poule-leider Noorwegen verliest. Gebeurt dat, dan staan Tsjechie en Oranje gelijk (elf punten), maar dan telt het onderlinge resultaat tussen beide landen en niet het doelgemiddelde.

Het EK van '96 is heel, heel ver weg voor Nederland. Na afloop van het debacle in Minsk beseften de Oranje-spelers dat ze zich niet blij moesten maken met een dooie mus. “We verdienen het EK ook niet”, vond Ronald de Boer, die Wit-Rusland als “een zeer matige tegenstander” omschreef. “Het was van onze kant dramatisch zwak. Zo'n opponent moet je constant pressen. De controle die er bij Ajax is, die is er in Oranje niet. Nee, we moeten niet zeuren over pech. Het was slecht, puur slecht.”

bpDe Nederlandse driemans-afweer bestond uit Blind en Stan Valckx (links) plus Johan de Kock op de flanken. Het trio was bepaald niet solide. Met name Valckx maakte er een zootje van. Telkens zocht hij het door hem beminde centrum op, hetgeen daar leidde tot een opeenhoping van spelers. Wim Jonk had het daar heel moeilijk mee. In die chaos was de door PSV van Inter Milaan overgenomen vedette vaak onaanspeelbaar, of liep hij zelfs in de weg. Vrij vlot voelden zijn collega's dat, waarna de Volendammer bij de combinaties simpel werd overgeslagen. Intussen wisten Edgar Davids en Clarence Seedorf niet meer wat ze moesten. Waren ze middenvelders of vleugelverdedigers? Het jonge duo doolde rond, waardoor er van een goede verbinding tussen afweer en aanval geen sprake was. Voorin stonden Marc Overmars (lamgelegd door Goesenko), Patrick Kluivert en John van 't Schip dikwijls op een eiland.

xpIn de eerste helft was het fanatisme van Wit-Rusland een belangrijke factor. “Belarus, Belarus”, klonk het vanaf de tribunes. De Oosteuropese spelers - lonkend naar een contract in aangenamere buitenlandse oorden - waren veel meer dan het rammelende Oranje bereid de mouwen op te stropen. Met name de veel switchende Gerasimets en Katsjoero acteerden zo geraffineerd op rechts, dat Valckx er tureluurs van werd. Oranje, met de PSV'er voorop, werd van het kastje naar de muur gestuurd.

Een treffer kon niet uitblijven. In de vijfentwintigste minuut was het zo ver. Katsjoero zette Valckx bij de zijlijn aan de kant en bediende Gerasimets. De nummer 7 sneed door de verdediging van Oranje. De uitgekomen debuterende keeper Edwin van der Sar reageerde te traag, zodat Gerasimets uit een moeilijke hoek scoorde. Na de hervatting was het ongewijzigde Nederland feller. Vooral toen Numan Valckx verving begon het team van Hiddink aan een offensief. De coach was er achteraf niet tevreden over. “We hebben te weinig gedaan om de tegenstander neer te knuppelen”, oordeelde hij. “Heb je zo'n veldoverwicht, dan moet je de duimschroeven stevig aandraaien.”

bpHet elftal van Wit-Rusland groeide. De voetbaldreumes, in Minsk eerder afgedroogd door Noorwegen (0-4) en bedwongen door Malta (1-1), besefte dat het de arme bevolking op tribune op een prachtavond kon trakteren. Hiddink had het moeilijk. Terwijl zijn Ajax-collega Louis van Gaal in de ereloge in Minsk aan de lopende band handtekeningen uitdeelde, zag de Achterhoeker hoe zijn mannen machteloos naar het vijandige doel optrokken. De aangeslagen Hiddink zocht na afloop niet naar veel excuses. Een aantal van zijn mannen had gefaald, bekende hij. Maar namen noemde hij niet. Ten slotte wilde hij na het Minsker voetbaldrama nog iets kwijt. “Ik wens niks af te doen aan het Europa-Cupsucces van Ajax. Maar toch: Ajax had geluk. Die Simone van AC Milan mist twee grote kansen. En Kluivert prikt er zo maar een in. Oranje ontbrak dat fortuin vanavond. We krijgen een stomme treffer tegen en Ronald de Boer raakt de binnenkant van de paal.”

Overtuigend klonk het niet. AC Milan is toch wel even heel iets anders dan het nationale elftal van Wit-Rusland. Wie kende vooraf de naam van een der Wit-Russische spelers? Matchwinnaar Gerasimets? Een topper ja. Hij komt uit in een laaggeplaatste club in de nietszeggende Israelische competitie.