Wet moet prijzen geneesmiddelen aan banden leggen

DEN HAAG, 29 APRIL. De prijs van geneesmiddelen in Nederland zal in de toekomst hooguit het gemiddelde mogen zijn van die in België, Frankrijk, Groot-Brittanië en Duitsland. Dat is de kern van het Wetsvoorstel Geneesmiddelenprijzen van minister Borst (volksgezondheid), waarmee het kabinet gisteren heeft ingestemd.

De 'Regels omtrent de vaststelling van maximumprijzen voor geneesmiddelen' zoals de wet formeel heet, is het zwaarste instrument waarmee de overheid tot nu toe de prijzen van geneesmiddelen heeft proberen te beteugelen. Ondanks verschillende maatregelen blijven die stijgen.

Hoewel de geraamde groei van de kosten van geneesmiddelen in 1994 lager was dan in de jaren ervoor (minder dan drie procent), zullen de kosten in 1995 naar verwachting met ongeveer zeven procent stijgen. De nieuwe wet moet een besparing opleveren van 550 miljoen gulden in 1996 en van 700 miljoen in de jaren erna.

Anders dan de meeste sectoren van de gezondheidszorg kunnen de prijzen van geneesmiddelen niet worden beheerst, aldus minister Borst in de toelichting van het wetsvoorstel. Daarin onderscheidt Nederland zich van vrijwel alle lidstaten van de Europese Unie. De prijzen zijn dan ook in het algemeen hoger dan die in de ons omringende landen, aldus Borst.

Voor de groei van de uitgaven aan gezondheidszorg is in het regeerakkoord 1,3 procent per jaar uitgetrokken. Om de prijsstijgingen van geneesmiddelen binnen dat stramien te houden zijn harde maatregelen nodig, meent de bewindsvrouw. Van prijsconcurrentie valt onder de huidige omstandigheden volgens haar niets te verwachten. Het gaat in het Wetsvoorstel Geneesmiddelenprijzen om alle geneesmiddelen die worden vergoed door de sociale ziektekostenverzekering. Op dit ogenblik is dat de Algemene Wet Bijzondere Ziektekosten (AWBZ). Op grond van die wet worden in principe de inkoopprijzen van de apothekers vergoed.

Pag.3: Apothekers buiten schot, minder marge groothandel

De apothekers blijven in de nieuwe wet dus buiten schot, zij het dat de minister verwacht dat een verminderde marge voor fabrikant en groothandel zal leiden tot het verdwijnen van bonussen en kortingen, die de gemiddelde apotheker nu - buiten zijn norminkomen - zo'n drie ton per jaar opleveren.

Minister Borst haakt met haar wet in op de Europese Transparantierichtlijn, die lidstaten toestaat wetgeving te maken ter beheersing van de prijzen van geneesmiddelen, bij gebrek aan gemeenschappelijke regelingen. Met die richtlijn moet de doorzichtigheid van prijsstellingen binnen de EU worden bevorderd. De richtlijn eist wel objectieve en verifieerbare criteria. Bovendien gebiedt de richtlijn dat tweemaal per jaar wordt onderzocht of er aanleiding is de maximumprijzen te wijzigen. Het ministerie stelt daartoe twee ambtenaren aan, die elke zes maanden de prijs bekijken van de ruim 6.000 geneesmidelen - verschillende doseringen en toedieningsvormen meegerekend - die op de Nederlandse markt verkrijgbaar zijn.

Groothandelaren, importeurs of farmaceutische bedrijven die zich niet aan de maximumprijzen houden, kunnen worden vervolgd op verdenking van het plegen van een economisch delict. Bedrijven die willens en wetens de maximumprijzen ontduiken, plegen volgens de nieuwe wet een misdrijf. Het ministerie stelt speciale opsporingsambtenaren aan die toezicht op de naleving van de wet gaan houden.