Ondanks hevige protesten; Duits nucleair transport toch aangekomen

BONN, 25 APRIL. Ondanks hevige protesten, aanslagen op bovenleidingen en soms massale zitblokkades op de rails is in Duitsland een eerste transport van radio-actieve brandstofstaven naar een omstreden 'tussenopslagplaats' (voor veertig jaar) in Gorleben in Nedersaksen vanmiddag zonder grote incidenten geëindigd.

Niettemin beleefde Duitsland door dit transport van negen afgewerkte brandstofstaven, dat gisteravond vertrok uit een kerncentrale in Philippsburg (bij Karlsruhe), zoiets als een kleine burgeroorlog van een etmaal rondom het thema van de kernenergie. Morgen legt de regering er een verklaring over af in de Bondsdag.

Vast staat dat het zogeheten 'Castor'-transport, waarvoor grote aandacht in de media bestond, de politieke en maatschappelijke tegenstellingen inzake het gebruik van kernenergie verder heeft verscherpt. Dat bleek gisteravond laat al, toen een tweede gespreksronde in Bonn tussen de regeringspartijen en de SPD over een “energieconsensus” voor de toekomst na vijf uur vruchteloos praten en wederzijdse verwijten verdaagd werd tot 21 juni. Zelfs de vorming van een werkgroep die zou inventariseren over welke vormen van energiewinning de partijen het min of meer eens zijn (wind- en zonne-energie, kolen, aardgas, besparingen) bleek onmogelijk. SPD en Groenen willen dat Duitsland zo snel mogelijk een punt zet achter het gebruik van kernenergie. De regeringspartijen willen een “energiemix”, die ruimte voor kerncentrales laat. Zij weigeren alléén te praten over nationale consensus zonder kernenergie, al erkennen zij dat er (nog) geen werkelijke oplossing bestaat voor het afvalprobleem.

SPD en Groenen noemden het Castor-transport (Cast for Storage and Transport of Radioactive Material) gevaarlijk én overbodig, omdat de brandstofstaven ook in Philippsburg hadden kunnen blijven. Zij beschouwden het transport daarom als een “provocatie” van minister Angela Merkel (CDU, milieubeleid).

CDU/CSU en FDP verwijten daarentegen de SPD dat zij met langdurige en aanhoudende juridische vertragingsacties stemming heeft gemaakt en demonstraties en geweldplegingen heeft uitgelokt.

In het weekeinde hadden demonstranten alvast zitblokkades langs mogelijke routes van het transport georganiseerd. Hier en daar waren met werp-ankers aanslagen op bovenleidingen gepleegd waardoor in Hessen, Rijnland-Palts en Nedersaksen het treinverkeer tijdelijk uitviel. Langs de uiteindelijk gekozen route (via Darmstadt, Kassel en Hannover naar Dannenberg, waar de container vanmorgen werd overgeladen voor de laatste 20 km over de weg) was een politiemacht van 6.500 man ingezet. Tientallen keren moesten de rails worden vrijgemaakt van liggende betogers. In Hitzacker werden circa 25 jonge demonstranten gearresteerd, bij Gorleben werden waterkanonnen ingezet en een blokkade van 50 tractoren van de weg gehaald. De politie houdt er rekening mee dat een aanslag met een brandbom op het bureau voor radio-actieve straling in Salzgitter, afgelopen nacht, in verband staat met het Castor-transport, dat de Süddeutsche Zeitung vanmorgen typeerde als “rollende radeloosheid”.