Aanslag

OKLAHOMA CITY ís het Midden-Westen, het hart van de Amerikaanse provincie zogezegd. Wie de aandacht wil trekken, denkt eerder aan New York of Los Angeles. De verantwoordelijken voor de massamoord gisteren in een gebouw van de federale regering in deze stad moeten dan ook een bijzonder motief hebben gehad. Wie zij ook zijn en waardoor zij ook werden gedreven, zij hebben kennelijk een symbool gezocht voor het Amerikaanse midden, voor de tot conservatisme neigende redelijkheid, kortom voor de politieke en morele ruggegraat van de Amerikaanse samenleving. Waar de spectaculaire aanslag op het World Trade Center in New York twee jaar geleden kosmopolitisch Amerika trof, daar ontredderde de autobom in de hoofdstad van de landbouwstaat Oklahoma vooral het traditionele Amerika.

De techniek en de kracht van de aanslag, een zware autobom geparkeerd voor de gevel van het doelwit, doen denken aan de aanslagen op de barakken van de Amerikaanse mariniers en op de Amerikaanse ambassade in Beiroet in 1983. Die gelijkenis en het feit dat in drie andere grote steden meldingen van voorgenomen bomaanslagen tegen federale gebouwen binnenkwamen, wijzen op een herhaling van de operatie tegen het World Trade Center: een misdrijf gepleegd door uit het Midden-Oosten afkomstige extremisten. Anderzijds was het gisteren twee jaar geleden dat federale troepen in Waco, Texas, op bloedige wijze een einde maakten aan de religieuze sekte Branch Davidian. Recente aanslagen met gifgas in Japan vormen een aanwijzing voor de kracht en de willekeur waarmee dergelijke groeperingen wraak nemen op de samenleving. Het is onbekend of de Branch Davidian na Waco nog tot zo een krachtproef in staat was.

DE OPEN SAMENLEVING naar Amerikaanse en Europese snit is praktisch niet te beveiligen tegen aanslagen als die van het type van Oklahoma City. Het anarchisme is wijdverspreid, extremistische impulsen blijken onbeheersbaar en explosieven zijn in ruime mate bij de hand dan wel eenvoudig te vervaardigen. Gisteren was bijvoorbeeld ook Madrid weer eens het toneel van politieke misdadigheid.

Kenners zijn van mening dat er slechts één werkelijke verdedigingslijn bestaat: infiltratie van verdachte groeperingen. De aanslagen die worden gepleegd, mogen dus op rekening worden geschreven van het falen van die defensie. Tenslotte is het niet de eerste keer dat de wereld wordt geconfronteerd met criminele ontsporingen van een omvang en troosteloosheid als nu in het Amerikaanse Midden-Westen. Overigens ligt het voor de hand dat voor infiltratie in aanmerking komende cellen hun tegenmaatregelen nemen. Ook hier geldt de wet van de escalatie.

Behalve met het bergen van de slachtoffers is er in Oklahoma City een aanvang gemaakt met de speurtocht naar de daders. Maar zelfs als die worden gevonden, zal dat de samenleving niet veiliger maken.

De bewoners hebben een zware geestelijke slag te verwerken gekregen. De stad wordt vanaf nu genoemd in de rij van wereldschokkende gebeurtenissen. De mensen zelf rest een machteloze woede.