Bezetting 1

Het is merkwaardig dat in de bespreking van Madeleine Buntings The Model Occupation. The Channel Islands under German Rule 1940-1945 de indruk wordt gewekt dat dit de eerste keer is dat aan de bezetting van deze Britse eilanden aandacht wordt besteed (boekenbijlage 8 april). Graag geef ik dan ook de volgende aanvulling.

Mijn man en ik waren in het midden van de jaren tachtig op Guernsey, waar we dagelijks werden geconfronteerd met de geschiedenis van de Duitse bezetting. Langs de gehele kust stuitten we op forten en platforms voor afweergeschut, ondergrondse verblijven van de 'verdedigers', altijd op de mooiste punten, soms bovenop oude forten, gebouwd in de tijd van Napoleon.

In de hoofdstad St. Peter Port kon men interessante boekjes en kaarten over de bezettingstijd kopen en er was een drukbezocht museum van de 'occupation', waar men werd ingelicht over de meegaande houding van de bevolking, over de beleefde benadering door de Duitsers, maar ook over het verzet en over Russische, Spaanse en Franse krijgsgevangenen.

In het door ons aangeschafte boekje The Silent War van de journalist Frank Falla uit 1967 wordt voorts uitgebreid ingegaan op de tijdige evacuatie van de schoolkinderen en hun leraren, plus ongeveer 20.000 Engelsen die hun geld in het moederland hadden staan. Er bleven slechts 2300 inwoners over en dit moet op Jersey niet anders zijn geweest. De overblijvende bewoners voelden zich verlaten door Engeland, dat had besloten de eilanden niet tegen de Duitsers te verdedigen. Eind juni 1940, toen boeren de tomatenoogst op karren naar de haven reden, werden zij door een Duitse luchtaanval getroffen, waarbij veel slachtoffers vielen.

Er zijn, zoals in de bespreking wordt vermeld, Duitse baby's geboren. Maar er waren toch zo weinig meisjes beschikbaar dat er Franse prostituées voor de Duitsers werden ingevoerd. De mensen op de Kanaaleilanden waren dan geen helden, ze pleegden wel degelijk lijdelijk verzet.