V-raad wil Irak beperkt olie laten verkopen

NEW YORK, 14 APRIL. De Veiligheidsraad van de Verenigde Naties stemt vanavond over een plan om Irak over een periode van zes maanden voor 2 miljard dollar olie te laten exporteren, onder andere om levensmiddelen en medicijnen te kunnen betalen.

Leden van de Veiligheidsraad werden het gisteren na intensieve onderhandelingen, waarbij ook de Iraakse vice-premier Tareq Aziz was betrokken, eens over de tekst. Of Irak het plan zal accepteren blijft echter onzeker. Eerdere dergelijke voorstellen van de Veiligheidsraad zijn door Irak afgewezen als inbreuk op zijn soevereiniteit.

De Veiligheidsraad kondigde in 1990, onmiddellijk na de Iraakse invasie van Koeweit, een handelsembargo tegen Irak af. In 1991 stemde de raad voor het eerst in met een voorstel Irak onder strikte voorwaarden een beperkte hoeveelheid olie te laten verkopen. Maar Bagdad verwierp dat omdat het zich niet kon vinden in de controlemaatregelen. Onder het nieuwe voorstel mag Irak meer olie verkopen dan tot dusverre werd toegestaan, en ook is het VN-toezicht versoepeld op de verspreiding van humanitaire goederen die met de olie-opbrengst worden aangeschaft. Overigens wordt Irak in de resolutie ook verplicht een deel van de eventuele olie-opbrengst te besteden aan herstelbetalingen, aan het hulpprogramma van de VN in het de facto onafhankelijke Koerdische noorden van Irak en aan andere VN-programma's.

Tareq Aziz toonde zich in de onderhandelingen met name zeer bezorgd dat een beperkte olie-verkoop in de plaats zou kunnen komen van volledige opheffing van het verbod om olie te exporteren, waarvoor Irak campagne voert. De ontwerp-resolutie bevat daarom een passage in die zin.

Het oorspronkelijk door de Verenigde Staten, Groot-Brittannië en Argentinië voorgestelde plan is bedoeld om kritiek weg te nemen dat niet zozeer het Iraakse leiderschap alswel de gewone Irakezen slachtoffer zijn van het handelsembargo. De drie indieners zijn voorstander van handhaving van de sancties zolang Irak niet alle eisen heeft ingewilligd die de Veiligheidsraad het land in resoluties na de Golfoorlog heeft gesteld. Daarentegen willen Frankrijk, Rusland en China opheffing van het verbod op de olie-export als de massa-vernietigingswapens van Irak conform VN-resolutie 687 zijn ontmanteld. De Speciale Commissie van de VN voor Irak heeft echter eerder deze week vastgesteld dat Bagdad nog veel informatie verzwijgt over zijn biologische-wapenprogramma. (Reuter, AP, AFP)