Publiek: seksuele moraal rk-bisschoppen deugt niet; Oostenrijk: kerk in het nauw

WENEN, 8 APRIL. De Oostenrijkse rooms-katholieke kerk is in rep en roer sinds haar hoogste prelaat, kardinaal Groër, ervan beschuldigd is dat hij als seminarie -en gymnasium-docent in de jaren zeventig en tachtig leerlingen seksueel zou hebben lastig gevallen. Donderdag trad Groër af als voorzitter van de Oostenrijkse bisschoppenconferentie.

Sinds twee weken geleden het weekblad Profil een uitgebreide reportage bracht over de belevenissen met Groër van de voormalige seminarist Josef Hartmann hebben de Oostenrijkse pers, radio en televisie dagelijks over het schandaal-Groër gerapporteerd. Eerst verontwaardigde uitspraken van bisschoppen en andere kerkelijke hoogwaardigheidsbekleders die zeiden dat er een bewuste campagne tegen kerk, geloof en christendom werd gevoerd. Maar daarna een stroom van verklaringen van andere ex-scholieren van Groër die in sommige gevallen net als Hartmann tongzoenen en grepen in de broek te verduren hadden gekregen.

Na twee weken zwijgen heeft kardinaal Groër in het nummer van vandaag van het boulevardblad Kronenzeitung (oplage een miljoen) gereageerd op de beschuldigingen. Groër wijst alle kritiek af, stelt dat rooms-katholieke onderwijsinstituten als zodanig niet mogen worden veroordeeld en wijst de gelovigen er op dat de katholieke moraaltheologie onveranderd geldig blijft. Op de concrete aantijgingen gaat Groër evenwel niet in. Dat het evenwel daar om gaat hebben de Oostenrijkse bisschoppen, die de afgelopen vier dagen in Wenen hebben geconfereerd, misschien nu toch wel begrepen.

Hun nieuw gekozen voorzitter, bisschop Weber uit Graz, die donderdag de eerst herkozen maar de volgende dag toch weer afgetreden Groër is opgevolgd, liet gisteren blijken dat een intern onderzoek wordt overwogen. Ook citeerde hij het pauselijke woord dat 'de kerk als een glazen huis moet zijn' en hij leek onder de indruk van de theoloog prof. Harnoncourt die betoogde dat snel onderzoek geboden was en elke dag telde. Webers optreden verschilde hemelsbreed van de woedende uitvallen tegen de pers en tegen ex-seminarist Hartmann die een aantal bisschoppen zich vorige week nog permitteerden.

Dat de kerk iets moet doen lijkt geen overdreven standpunt als men het resultaat ziet van een opiniepeiling over het schandaal, gepubliceerd door het weekblad NEWS. Tweederde van de bevolking gelooft dat de beschuldigingen aan het adres van Groër kloppen, zelfs 51 procent van praktiserende katholieken geloven dat. Van deze laatste groep vindt 69 procent dat Groër moet aftreden en 91 procent dat de zaak de kerk schaadt. Bovendien blijkt 88 procent van de ondervraagde Oostenrijkers te vinden dat de seksuele moraal van de rooms-katholieke kerk niet deugt. Het verbod op voorbehoedsmiddelen, seks voor het huwelijk en scheidingen wordt door meer dan 90 procent verworpen. 71 procent wijst ook het verbod op homoseksualiteit af.

In de publieke discussies gaat het de laatste dagen steeds minder om de details van het schandaal, maar steeds meer om de anti-seksuele instelling van de kerk. Ook politici hebben zich in het schandaal gemengd. Heide Schmidt van het Liberale Forum, zelf katholiek, heeft erop aangedrongen dat de rooms-katholieke kerk ophoudt zich te mengen in de politiek en bijvoorbeeld haar tegenstand tegen een liberalisering van de wetgeving op het gebied der homoseksualiteit staakt.