'Schiphol tijdelijk buiten Schengen'

DEN HAAG, 6 APRIL. De Tweede-Kamerfracties van CDA, GroenLinks, AOV, SGP, RPF en GPV willen dat de luchthaven Schiphol tijdelijk buiten het verdrag van Schengen wordt gesteld. Afhankelijk van de opstelling van de VVD zal de Kamer vandaag een motie van het CDA aannemen voor herinvoering van de paspoortcontrole op Schiphol.

De fracties zijn er niet van overtuigd dat de maatregelen die staatssecretaris Schmitz (justitie) gisteren heeft aangekondigd om het magneetkaartensysteem op de luchthaven te verbeteren, afdoende zijn om het lek in de grenscontrole op Schiphol te dichten.

Op de luchthaven is sinds het ingaan van het verdrag van Schengen op 26 maart een tijdelijk pasjessysteem ingevoerd waarmee reizigers uit de Benelux, Frankrijk, Duitsland, Portugal en Spanje zonder paspoort de luchthaven in en uit kunnen. Het systeem is fraudegevoelig omdat het pasje gemakkelijk aan reizigers uit niet-Schengenlanden kan worden doorgegeven. Het is toch ingevoerd als tussenoplossing voordat de definitieve scheiding van de twee passagiersstromen op Schiphol in december gereed is.

Het Kamerlid Weisglas (VVD) zei “basistwijfel” te hebben aan het “krakkemikkige” interim-systeem, maar wilde vanmorgen in zijn fractie nog overleg voeren over de motie. Wel zei hij dat “de wereld echt niet vergaat” als Schiphol buiten 'Schengen' wordt gesteld. D66 en PvdA willen afwachten of nieuwe maatregelen het systeem alsnog aanvaardbaar kunnen maken.

De verantwoordelijke staatssecretarissen Schmitz (justitie) en Patijn (Europese zaken) erkenden gisteren tijdens een overleg met de Kamer over 'Schengen' dat ze de fraude-gevoeligheid van de magneetkaarten hebben onderschat. Schmitz zei te zijn teruggekomen van haar inschatting, vorige week, dat het pasjessysteem op Schiphol veilig genoeg was. “Ik ben donderdag in alle vroegte op Schiphol gaan kijken en ben nogal geschrokken van de ervaringen die ik daar opdeed”, aldus Schmitz. Gisteren kondigde ze maatregelen aan om het systeem veiliger te maken. De geldigheidsduur van de pasjes moet worden teruggebracht van zes naar twee uur, tachtig extra marechaussees dienen steekproefsgewijze controle achter de draaihekjes uit te voeren en in het vliegtuig moet voorlichting worden gegeven over het gebruik van de pasjes. Maar het Kamerlid De Hoop Scheffer (CDA), indiener van de motie, was van die maatregelen niet onder de indruk.

Pag.3: Invoering op Schiphol blijkt 'rad van fortuin'

CDA-Kamerlid De Hoop Scheffer noemde gisteren de invoering van Schengen op Schiphol een “rad van fortuin, met als hoofdprijs het binnengaan van Nederland”. Hij zei dat met de inzet van tachtig extra marechaussees “het ene gat wordt gestopt met het andere”, omdat tachtig man moeten worden weggehaald bij het Mobiel Toezicht Vreemdelingen dat ook het vreemdelingenverkeer controleert. Bovendien maakt extra controle het systeem niet waterdicht. “We moeten een waterdichte scheiding hebben en niet een beetje een waterdichte scheiding”, aldus het Kamerlid.

Volgens SGP'er Van den Berg hebben de verantwoordelijke politici de signalen dat het pasjessysteem op Schiphol niet zou deugen “niet willen opvangen” omdat het tegen het belang van de totstandkoming van open grenzen inging. Ook De Graaf (D66) merkte op dat Kamerleden keer op keer door de bewindslieden is verteld dat de interim-oplossing voor Schiphol “geen probleem” was. “Hoe kan het nou dat er helemaal geen geluiden zijn doorgekomen?”, zei De Graaf die overigens zei de staatssecretarissen Schmitz en Patijn voldoende te vertrouwen om eerst het effect van de aangekondigde maatregelen af te wachten.

Schmitz zei door de maatregelen een “iets geruster hart” te hebben, maar zei kritisch te zullen blijven toezien op de uitwerking ervan. “Ik wil niet een tweede keer te optimistische informatie geven”, aldus de staatssecretaris. Patijn erkende dat hij zich beter op de hoogte had moeten stellen van de mogelijke feilen in het systeem. Wel verzette hij zich tegen de opmerking van Kamerlid Sipkes (Groen Links) dat de Europese burger “niet zit te wachten” op het ingewikkelde Schengen-systeem. “De burger heeft wel degelijk wat aan Schengen. De opheffing van de grenscontroles is een enorme verbetering”, aldus Patijn. Hij zei “niet licht te tillen” aan de diplomatieke gevolgen die uitsluiting van Schiphol uit Schengen voor Nederland zou hebben. De andere Europese landen zijn er volgens Patijn niet op ingesteld om vluchten vanaf Schiphol weer als niet-Schengenvluchten te gaan behandelen. Maar de suggestie die Kamerlid Van Oven (PvdA) aanreikte om Schiphol binnen Schengen te laten maar wel weer paspoortcontrole in te voeren, vond Patijn te ingewikkeld. “Hoe leg ik dat uit aan mijn Europese collega's?”, aldus de bewindsman.

Een woordvoerder van luchthaven Schiphol sprak vanmorgen van “groot imago-verlies van Nederland en Schiphol” als de motie van het CDA wordt aangenomen. “Het is wel heel zuur dat een systeem waarmee je twee jaar bent bezig geweest, binnen anderhalve week weer buiten werking wordt gesteld', aldus de woordvoerder. Hij wilde niet vooruitlopen op de vraag wie de vijf miljoen moet terugbetalen die Schiphol tot nu toe aan de interim-oplossing heeft uitgegeven zoals de installatie van tourniquettes.