Bayern toont te veel ontzag voor Ajax

MÜNCHEN, 6 APRIL. Hemelsbreed een paar kilometer van het Olympia Stadion in München stond Bayern-voorzitter Franz Beckenbauer in de televisiestudio van RTL Plus als co-commentator te stralen. Met een gezicht van 'zie je nu wel', verklaarde hij aan de hand van de beelden waarop tenminste vijf kansen van Bayern te zien waren, waarom hij zo tevreden was. Ajax was te verslaan geweest, zoals Bayern in de tweede helft speelde, verder van het eigen doel af, zo heeft het elftal kansen om ook een elftal als Ajax te verslaan - daarom biedt de 0-0 eindstand in München perspectief voor de Beieren, meende de voorzitter.

De Duitse voetballogica klonk zoals altijd anders dan de Nederlandse logica. Bayern speelde in de tweede helft niet beter, Ajax speelde slechter dan in de eerste helft, was het oordeel van trainer Van Gaal. Duidelijk moet zijn geweest dat Bayern na de rust de schroom en het ontzag voor Ajax van zich gooide en dat Ajax na het superieure begin lichtzinnig meende het karwei op ruim toegedichte kwaliteiten te kunnen klaren.

Bayern herstelde zich onverwacht goed van de zeer zwakke eerste helft. En dat verraste de Ajacieden. Geen bal werd in de eerste helft door de Duitsers goed geraakt, terwijl de Nederlandse kampioen speels, een beetje arrogant en te weinig effectief de bal rond liet gaan. Maar plotseling was daar de Duitse vechtlust, het zelfvertrouwen èn de klasse van het 24-jarige talent Mehmet Scholl. Ineens was daar de prima-donna van Turkse afkomst. Ineens ontpopte Scholl zich als de animator en inspirator van Bayern, waarvoor de Duitse club hem drie jaar geleden van Karlsruhe kocht.

Verantwoordelijk voor de onverwachte opleving was natuurlijk trainer Giovanni Trapattoni. De Italiaan moet zijn spelers en vooral Scholl in de pauze hebben aangespoord tot meer aanvallende daden. Wanneer Ajax zo speelt, moet het te verslaan zijn. Wanneer Ajax zo flauw, zo fantasieloos, zo ineffectief speelt moet het te verrassen zijn.

Trapattoni mag dan een uitstekende trainer zijn, een toneelspeler is hij ook. Tijdens de persconferentie complimenteerde de Italiaan zijn collega Van Gaal voor zijn Duits, nadat hij zelf in een vrijwel onverstaanbaar Duits had uitgelegd dat Ajax mooi en esthetisch voetbal speelt en Bayern het van karakter en discipline moet hebben. En dat het vooral toch om het resultaat gaat en dat de beste hoort te winnen.

Kort daarvoor had hij voor de camera van RTL Plus nog tijdens de confrontatie met Beckenbauer herinnerd aan het Ajax van de jaren zestig en zeventig waarin hij als middenvelder van AC Milan in een Europa-Cupfinale eens ene Cruijff had weggespeeld. Toen was het spel van Ajax mooier om naar te kijken. Maar dit Ajax is nog jong en daarom is van dit Ajax makkelijker te winnen.

Opvallend was dat Bayern vooral door het ontbreken van een zestal basisspelers een gemiddeld jonger elftal op de been bracht dan Ajax: 23,2 tegen 24. Dat verschil en de fantasie-opstelling zou kunnen verklaren waarom Bayern te veel ontzag toonde voor Ajax. Vooral de 18-jarige Ghanese gelegenheidsverdediger Kuffour wist aanvankelijk niet hoe hij zich tegen de snelle Overmars moest verweren. Ajax kreeg vanaf de linkervleugel de kans om Bayern op achterstand te zetten, maar Overmars bewees eens te meer geen goede voorzet te kunnen geven.

Naarmate de wedstrijd vorderde kreeg Kuffour vat op Overmars en daarmee verloor Ajax zijn beste wapen. En omdat Kanu en met name Litmanen heel zwak speelden kreeg Ajax nauwelijks reële kansen. Een schot van Kanu na een fortuinlijke voorzet van Overmars had een doelpunt kunnen zijn, maar miste de goede richting. Een prachtige boogbal van Finidi werd stijlvol uit de hoek geplukt door Bayerns derde doelman Gospodarek.

Ajax speelde weliswaar weer aanvallend, mede omdat Bayern zich bij voorkeur op eigen helft terugtrok, maar wekte niet de indruk te willen winnen. Eens te meer bleek het de ploeg te ontbreken aan een animator, een ouderwetse nummer 10, een spelmaker, een speler die het spel naar zich toetrekt. Misschien dat ooit de pas 19-jarige Clarence Seedorf, mits hij rustiger wordt, deze rol zal kunnen vervullen. Maar de vraag is of er plaats in het moderne Ajax is voor spelers met superego's, bijvoorbeeld van het kaliber Scholl. Het antwoord is 'nee'.

Wanneer Duitsers kansen zien om terug te slaan, grijpen ze die aan. Geef ze niet de gelegenheid zich te herstellen van een zwakke periode. Dat bleek vlak na rust, sinds altijd het moment waarop een verslagen geachte tegenstander zich opricht. In de kleedkamer heeft de trainer nog eens zijn spelers op het belang van de wedstrijd gedrukt, de opdrachten aangescherpt en de laatste restjes moed boven gehaald. Vroeger was de thee de energiedrank, tegenwoordig de isotonenelixer. De 55-jarige Trapatonni kent de voetbalwetten als geen ander.

Vijf minuten na rust voerde Bayern zijn mooiste aanval uit via libero Hellmer. Scholl werd in positie gebracht, maar kon niet verhinderen dat doelman Edwin van der Sar met zijn grijpgrage handen de bal van zijn voeten plukte. Drie minuten later ontsnapte Frank de Boer aan een rode kaart van de goed leidende Turkse scheidsrechter Cakar toen hij Zickler bij een doorbraak onderuithaalde. De Ajacied kreeg een gele kaart, maar dat betekent wel dat hij in de return geschorst is. Na afloop sprak trainer Van Gaal zijn teleurstelling daarover uit. Want, zei hij, Frank de Boer is belangrijk voor de opbouw van Ajax.

Tien minuten na rust kwam Sutter een teenlengte tekort om Van der Sar te passeren en zes minuten later liet Zickler een vallend schot los dat Van der Sar met een moeizame reactie - hij botste tegen de paal - keerde. De beste kans kreeg linkerverdediger Ziege na een mooi pass van Scholl. De Duitser wachtte te lang met schieten, waardoor Ronald de Boer met een desperate sliding het schot kon blokkeren.

Kluivert had intussen de machteloze Kanu vervangen. De invaller kreeg Ajax' enige kans in de tweede helft, maar Hellmer gooide zijn lichaam in de baan van het schot. En eigenlijk was het maar beter dat het 0-0 bleef - de derde achtereenvolgende 0-0 van Ajax in een uitwedstrijd van de Champions League. De wedstrijd in Amsterdam zal er interessanter door zijn. Beckenbauer wist al te vertellen hoe Bayern in de tweede wedstrijd moest spelen. De voorzitter waarschuwde dat Ajax zoals altijd in de eerste minuten zal proberen te scoren. Komt Bayern ongeschonden door het eerste kwartier dan wordt Ajax onzeker, meende hij, dan heeft Bayern kansen.

Veel clubs zouden zich gelukkig prijzen met zo'n voorzitter. In Beieren heersen daarover gemengde gevoelens. De lokale pers opperde woensdag al dat Beckenbauer bij een nederlaag van Bayern tegen Ajax vandaag als trainer Trapattoni zou opvolgen. Zover kwam het niet. Maar hoe invloedrijk de media zijn bleek uit de reacties van het Duitse publiek. Bij elk balcontact van Frank Rijkaard weerklonk een fluitconcert. Woensdag hadden alle Zuidduitse kranten inclusief de Süddeutsche Zeitung een foto afgedrukt van Rijkaard die tijdens het WK van 1990 de Duitser Völler in de nek spuwt. De reactie van de Bayern-supporters was de enige smet op de beladen Nederlands-Duitse confrontatie.