Clinton en Major leggen geschil over Noord-Ierland bij

LONDEN, 5 APRIL. De Britse premier, John Major, en de Amerikaanse president, Bill Clinton, hebben het geschil gisteren bijgelegd dat was ontstaan over het vredesproces in Noord-Ierland. Na afloop van een drie uur durende ontmoeting in het Witte Huis werd Major bedolven onder de vriendelijke woorden en complimenten van zijn Amerikaanse gastheer. “Ik wil eer bewijzen aan de premier voor zijn geweldige inspanningen om blijvende vrede in Noord-Ierland te bereiken”, verklaarde Clinton ruimhartig. Een zichtbaar gestreelde Major bagatelliseerde de meningsverschillen van de afgelopen weken. “Onze relatie is zo innig dat de president en ik het ons kunnen permitteren om het af en toe met elkaar oneens te zijn zonder dat daarmee blijvende schade wordt aangericht.”

De vriendschappelijke en luchthartige ontmoeting tussen de regeringsleiders, door veelvuldige aanrakingen en voorkomende gebaren onderstreept, stond in schril contrast tot hun ijzige omgangsvorm van nog geen maand geleden. In een uiterst koele en afstandelijke brief sprak Major zijn teleurstelling en verontwaardiging uit dat Clinton toestemming had gegeven voor een ontmoeting met Gerry Adams, de president van Sinn Fein, de politieke vleugel van het Ierse republikeinse leger (IRA).

De Britse regering weigerde met Adams te spreken zolang de IRA geen begin maakte met ontwapening. Major voelde zich door Clinton voor de voeten gelopen. Een handdruk van Adams met de president van de VS zou de positie van Sinn Fein versterken. Toen Clinton de gastvrije behandeling van Adams telefonisch wilde toelichten, gaf Major vijf dagen lang niet thuis.

Gisteren leken de beide regeringsleiders ten aanzien van Noord-Ierland weer volledig op een lijn te zitten. Clinton zei dat hij Adams alleen een visum voor de VS had gegeven op voorwaarde dat serieus een begin zou worden gemaakt met de ontmanteling van het republikeinse wapenarsenaal. Hij deed een dringend beroep op Noordierse terroristen uit beide kampen “om hun wapens voorgoed te lozen.”

Daarmee kwam Clinton tegemoet aan een eerder verzoek van de Britse premier om sterke druk uit te oefenen op Sinn Fein. Een aantal Amerikaanse senatoren, onder leiding van de republiekeinse leider Bob Dole, bood Major gisteren aan ook hun invloed aan te wenden. Zij overwegen de Amerikaanse bijdrage aan het Internationaal Fonds voor Ierland - 20 miljoen dollar per jaar - afhankelijk te stellen van de vooruitgang die bij de ontwapening in Noord-Ierland wordt geboekt.