'Ik raakte werkloos, bleef het en werd half gek'

Plaats: Huize Keizer, Hottingarun 27, Seisbierrum

Gebeurtenis: PvdA op Grote Koffievisite bij 200 Friezen

Aantal kiezers: ongeveer 467.000

Aantal aanwezigen: 3

Dozen vol chemie-boeken, een karrevracht knipsels en twee torenhoge stapels zomerkleding. Met open mond staren de PvdA'ers Arjette de Pree en Annet van der Hoek naar de huisraad van dr. Sieta Keizer (49) (links).

“Ik ben welliswaar een minimumlijder, maar een echte koopjesjager”, zegt Keizer als ze twee kopjes opgewarmde koffie binnendraagt. “Maar dan sta ik in die winkel en probeer ik me maar niet te herinneren hoe het vroeger was. Dan barst ik in huilen uit.” Vroeger is vóór 1976. Toen verloor Keizer haar baan als wetenschappelijk medewerker, zo zegt ze, bij de faculteit tandheelkunde in Groningen. “Ik werd werkloos, bleef het, en raakte geïsoleerd. Uiteindelijk ben ik er half gek van geworden.”

“Goh”. De sociaal-democraten weten even niks te zeggen. Een gesprek over windmolens, lintbebouwing of desnoods het milieu in de Waddenzee, alles hadden ze verwacht behalve dit. Net als andere actieve leden uit het regionale partijkader werden de dames zaterdagmorgen op huisbezoek gestuurd bij zwevende kiezers, die konden reageren op een oproep in de krant. Een eigentijdse variant op het canvassen, vindt het Friese Statenlid Van der Hoek, en effectiever dan een 'forum-met-pauze-en-vragen-na'. In een instructie-envelop staan de vragen: Hoe kijkt men tegen de PvdA aan? Wat verwacht men van de partij? Gaat men stemmen? En nota bene: u hoeft niet krampachtig aan deze lijst vast te houden.

Dat laatste lijkt hier de beste leidraad. De werkloosheid onder academici in Friesland is verschrikkelijk, zegt Keizer, en ze begint een lange monoloog. Dat ze van de bijstand leeft (1.100 gulden per maand) en aan een beetje congres (250 gulden per dag) niet kan meedoen. Dat ze inmiddels in een therapeutische werkgroep zit om “de ellende van een werkloze te tekenen”.

“Hebt u vroeger wel gewerkt?” vraagt het Statenlid. Keizer somt op: ze was lerares, student-assistent, werkte op het DSM-lab, en zo af en toe valt ze nog in op een school. “Maar dan zegt Bolkestein: de uitkering moet omlaag anders gaat niemand werken. Daar heb ik me echt aan gestoten. Hier sta ik en niemand wil me. Niemand.” Ze snuit haar neus: “Dus bel ik op de advertentie, mijn laatste strohalm. De PvdA staat toch voor herverdeling van arbeid?” De Pree en Van der Hoek knikken instemmend. Trouwens, wat vindt Keizer van het beleid dat de PvdA 'uitdraagt'? De scherpe kantjes zijn er af nu het CDA niet meeregeert, meent Keizer. “Misschien moet u maar eens naar onze bijeenkomsten komen”, antwoordt De Pree.

Tien minuten later lopen ze weer buiten. De PvdA'ers zijn onder de indruk. Dit is een vergeten groep, zegt het Statenlid. Nog schrijnender dan 'gewone werklozen'. “Je weet nooit precies wanneer het bij zulke mensen gesprongen is, maar een baan zal haar helpen”, zegt ze. “Ik zal kijken wat ik kan doen. Want als Statenlid heb je nu eenmaal meer ingangen.” Ze stappen in de auto en weg zijn ze. Achter het huiskamerraam staat Sieta Keizer te zwaaien, net zolang totdat de auto een stipje is.