Oud-leider Labour als spion KGB: primeur of blunder?

LONDEN, 20 FEBR. Scoop of canard? Primeur of blunder? Het Britse zondagsblad The Sunday Times is gistermiddag onmiddellijk met een taktische terugtocht begonnen nadat het 's ochtends met veel klaroengeschal had onthuld dat voormalig Labour-leider Michael Foot in de jaren zestig als agent voor de KGB heeft gewerkt.

Hoofdredacteur John Witherow zei voor de BBC-radio dat het “misschien wel baarlijke nonsens” is dat Foot ooit als spion voor de Russen heeft gewerkt en dat hij er ook zelf niet in geloofde. Maar hij verdedigde het belang van de publikatie door erop te wijzen dat de KGB zelf wel overtuigd was van Foots rol als informant. “Dat zegt veel over de manier waarop die dienst opereerde, (..) in feite als een soort spiegelpaleis.” The Times, de zusterkrant van The Sunday Times, opende de voorpagina vanmorgen met de kop: “Ik was nooit een Sovjet-agent, zegt Foot.”

Politici en Britse media hebben gisteren en vanmorgen afwisselend lacherig, spottend en verontwaardigd gereageerd op 'de onthulling'. Labour ziet het verhaal als niet meer dan een nieuwe aflevering in de kwaadaardige smaadcampagne van Rupert Murdochs media-imperium tegen de sociaal-democraten. Vlak voor de vorige algemene verkiezingen kwam The Sunday Times ook al met een verslag over de geheime banden tussen de toenmalige Labour-leider Neil Kinnock en het Kremlin. Jack Jones, oud-generaal-secretaris van de machtige transportbond TGWU, doet het verhaal in het zondagsblad af “als een mengelmoes van leugens om de Labour-beweging zwart te maken”. Jones is één van de negen andere prominente socialistische politici en vakbondsleiders die door The Sunday Times worden genoemd als KGB-informant.

Kranten als The Independent en The Guardian wijzen op het grote commerciële belang dat met de primeur van gisteren gediend is. De informatie is grotendeels afkomstig van Oleg Gordievsky, een dubbelspion bij de KGB die in 1985 naar het Westen is overgelopen. Gordievsky heeft zich uit angst voor represailles jarenlang koest gehouden in zijn royale plattelandshuis in Surrey, dat de Britse veiligheidsdienst MI6 voor hem had ingericht. Sinds de instorting van het communisme verstrekt hij mondjesmaat informatie aan journalisten. Zijn verklaring tegenover het weekblad The Spectator dat de literair redacteur van The Guardian Richard Gott reisjes had gemaakt op kosten van de Russische veiligheidsdient, leidde vorig jaar nog tot het ontslag van de journalist. Gordievsky publiceert binnenkort zijn memoires onder de titel 'A spy in Londen'. The Sunday Times heeft de rechten op voorpublikatie gekocht.

Dat Foot van 1961 tot 1968 voor de KGB heeft gewerkt en twaalf keer 150 pond als steun kreeg voor zijn blad de Tribune, werd gisteren in de krant bevestigd door uitspraken van de gepensioneerde KGB luitenant-kolonel Viktor Kubeykin. In The Daily Telegraph zegt Kubeykin vandaag dat zijn woorden volledig zijn verdraaid. Michael Lyubomov, de KGB-kolonel die Foot gerecruteerd zou hebben, verklaarde vanuit Moskou dat de KGB-staf in Londen vroeger iedere vage kennis tot agent bombardeerde om de superieuren in Moskou te gerieven. “De KGB was een keuken van leugens.”

De 81-jarige Michael Foot is Labour-leider geweest van 1980 tot 1983. Hij wees de beschuldiging gisteren van de hand als “een absolute leugen” en “een onthutsend geval van smaad”.