Enkeling betreedt de afgesloten polder

CULEMBORG, 4 FEBR. Alleen de spoorbrug over de Lek bij Culemborg bood gisteravond nog kans om ongezien 'bezet' gebied binnen te dringen. Dit gaatje had de politie over het hoofd gezien. Voor het overige zijn de geëvacueerde gebieden vrijwel geheel afgesloten voor onbevoegden. Op- en afritten, fietspaden en bruggetjes over sloten, stuk voor stuk zijn ze voorzien van barricades en wachtposten.

“Er gaat wel eens iets mis”, erkent een politiewoordvoerder in Nijmegen. “Met name bij het wisselen van de wacht. Veel mensen van de bewaking komen uit andere delen van het land en die kunnen soms het punt waar ze moeten wachtlopen niet vinden. Het is een illusie te denken dat je het gebied gegarandeerd voor honderd procent kunt afsluiten.”

Omdat de barricades niet waterdicht zijn, wordt er ook intensief gepatrouilleerd in de polders. Dat gebeurt vooral op motoren. Er is echter ook een 'sectie stiekem'. Donderdag heeft de politie in Tiel vier personen aangehouden op verdenking van diefstallen.

Toch proberen mensen nog op allerlei manieren het gebied binnen te komen. Zo zou verstopt meerijden met iemand die een ontheffing heeft weinig problemen opleveren.

Op de Diefdijk bij Culemborg arriveerde een automobilist met het verzoek om zijn paspoort op te mogen halen, omdat hij de volgende dag op vakantie zou gaan. “Alles stond al ingepakt, maar dat paspoort was hij vergeten”, vertelt de dienstdoende wachtpost. “Die vakantie is dus mooi niet doorgegaan.”Sporadisch verkeren mensen in de stellige overtuiging dat ze naar huis kunnen. In de Betuwe verscheen gisteravond bij de afslag naar de tolbrug een echtpaar dat terug wilde keren naar Beneden-Leeuwen. “Ze hadden verwacht dat iedereen al op weg was en dat het hier druk zou zijn”, zegt een agent. “Dat was dus niet zo.” Noodgedwongen maakte het echtpaar rechtsomkeert richting Breda.

De firma Blokker had meer geluk. Zes vrachtwagens doken gisteravond op bij de afslag naar Geldermalsen. De bestuurders wilden doorrijden naar het distributiecentrum, maar de vereiste ontheffing ontbrak. Na enkele uren wachten kregen de vrachtwagenchauffeurs toch toestemming door te rijden naar hun bestemming.

Zodra de polders worden vrijgegeven voor 'repatriëring' zal het storm lopen is de verwachting. Sommigen vermoeden voordien al veel drukte. “Ik denk dat de mensen hier zaterdagmorgen al in de rij staan”, zegt de agent bij de afslag naar de tolbrug.

“Ik vertrek zo gauw het kan”, zegt Marco Bargerman uit Tiel. Hij heeft onderdak gevonden in de Utrechtse Jaarbeurshal. “Er moet nog zoveel gebeuren. Alles staat nog boven. Dat ik in een file terecht kom, kan me niet schelen. Als ze zeggen: je mag weg, ben ik weg.”

Mike van de Wetering uit Zaltbommel heeft minder haast. Hij geniet van de karaoke-avond die gisteravond in de Jaarbeurs werd gehouden. “Als ze nu zeggen: je mag naar huis, dan blijf ik hier. Er heerst hier een goede sfeer onder elkaar en je leert allerlei mensen kennen. Dit voelt als een laatste vakantiedag. Dat is altijd de mooiste dag.”

Illegaal terugkeren heeft geen zin, heeft Mike gehoord. “Mijn oude buren hebben het de afgelopen nacht geprobeerd. Op honderd meter van hun huis in Zaltbommel zijn ze aangehouden en op de trein gezet. Vannacht stonden ze hier in Utrecht voor de deur.”

In het wegrestaurant Treurenburg langs de oude rijksweg Den Bosch-Utrecht vlak voor de brug over de Maas heerste vannacht een uitgelaten stemming. De hele week al fungeerde dit etablissement als uitkijkpost voor de geëvacueerden van Hedel. Hier werd het nieuws uitgewisseld met de bevoorrechten die een ontheffing hadden om de Bommelerwaard binnen te gaan. “Dit was het crisiscentrum van het volk. Ministers komen er hier niet in”, zegt cafetariahouder Vergeer uit Hedel. Hij heeft de eerste rechten om terug te keren naar zijn dorp, meent hij. Slechts één nacht zag hij zich genoodzaakt pal naast de barricade in zijn auto te slapen, daarna kreeg hij een zolderkamertje in Treurenburg. En de vraag die nu vooral door zijn hoofd speelt is of hij 250 of 500 broodjes moet inslaan wanneer het gebied is vrijgegeven. “Want in Hedel is natuurlijk niks te krijgen.”