Dit is een artikel uit het NRC-archief

Onderwijs

School voor hoogbegaafden blijkt geen succes

De onlangs opgerichte school voor hoogbegaafden in Belgie heeft naar eigen zeggen nog maar twee leerlingen over. Oprichter Edith van Schaik is “psychisch aangeslagen”.

REKEM, 21 OKT. “Wil iemand de hangplanten twee keer per dag water geven?” staat er op het briefje op de deur. Niemand heeft het verzoek opgemerkt. Het internaat in de Belgisch-Limburgse bossen met de intrigerende naam Euregionaal Instituut voor hoog- en meerbegaafdenproblematieken ligt er verlaten bij. Een paar kilometer verderop bevindt zich het leslokaal, een leegstaande winkel langs de drukke weg tussen Lanaken en Maasmechelen. Tegen het raam van het leslokaal is een briefje geplakt: “Het eerste semester is afgelopen. We zijn met herfstvakantie.”

Het V.S. European College, de eerste speciale school voor hoogbegaafde kinderen, komt minder voorspoedig van de grond dan oprichter Edith van Schaik (36) uit Sittard zich bij de opening begin september had voorgesteld. Ze begon met veertien aanmeldingen, maar daarvan kwamen er maar vijf opdagen, twee uit Nederland en drie uit Belgie. De Belgische kinderen hielden het binnen een week voor gezien, de twee Nederlandse jongens hielden het iets langer vol, maar zijn inmiddels ook vertrokken. Begin oktober zijn er nog twee kinderen bijgekomen, die volgens de ouders van een van de andere leerlingen binnen een week weer weg waren.

Men hoeft niet hoogbegaafd te zijn om uit te rekenen dat er dus geen leerlingen meer over zijn. Maar de schoolleiding ziet dat anders: “Er staan twee leerlingen ingeschreven, maar de een heeft de griep en de ander is met vakantie”, verzekert de 58-jarige internaatsbegeleider H. Stassen, die telefonisch inlichtingen verstrekt “omdat mevrouw Van Schaik psychisch is aangeslagen door alles wat er de afgelopen tijd over haar geschreven is”. Waarom het semester na anderhalve maand al beeindigd is, moet hij even vragen aan mevrouw Van Schaik, die naast hem zit: “Wij hebben vier semesters”, luidt de verklaring. Wanneer het volgende begint, moet hij ook even vragen: “Na Allerheiligen. Dan krijgen we weer nieuwe leerlingen. Er is genoeg belangstelling. Er zijn ouders waarvan de kinderen al drie jaar thuis zitten. Die zijn ten einde raad. Maar ze willen eerst de kat nog even uit de boom kijken.”

De moeder van de vijftienjarige Bas Siebelink uit Doetinchem heeft er spijt van dat ze dat niet eerst heeft gedaan. In de vier weken dat haar zoon in Rekem op school is geweest, heeft hij volgens haar niet of nauwelijks les gehad: “Als hij al les heeft gehad, dan was het hoogstens op het niveau van de enige andere leerling, Frits, een jongetje van elf.” Zij is dan ook niet van plan de rekening van tweeduizend gulden (de helft voor het verblijf en de helft voor bijkomende kosten) te betalen. Wat Bas al die tijd heeft gedaan, is voor haar ook een raadsel: “Ik weet alleen dat hij veel monopoly heeft gespeeld en achter de computer heeft gezeten. Jammer, want we hadden gehoopt dat dit een uitkomst voor hem was.” Bas zat al sinds december thuis, nadat hij was geschorst wegens ernstige gedragsproblemen. Zes jaar geleden was bij een test gebleken dat hij hoogbegaafd was en in de brugklas haalde hij met gemak achten en negens, maar daarna raakte hij volledig geisoleerd van zijn klasgenoten. Op zijn vijftiende was hij niet verder gekomen dan de tweede klas van het gymnasium. Zijn cijfers schommelden tussen de een en de twee.

Het V.S. European College had hem op papier heel veel te bieden. Van Schaik kan de ouders een indrukwekkend rooster laten zien met 32 lesuren per week met vakken als Latijn, Grieks, computerkunde, alle exacte vakken en wereldgodsdienst. Zelf doceert Van Schaik Europese studies. Verder is er een comite van aanbeveling met namen van professoren van Groningen tot aan de Sorbonne en een uiterst gedetailleerd schoolreglement dat onder andere de dracht van een blauwe trui en een grijze broek (rok voor de meisjes) verplicht stelt.

De pedagogische praktijk is wat minder indrukwekkend, vertelt de moeder van Bas: “Er was een leraar die acht of negen vakken gaf, maar Bas heeft hem nauwelijks gezien. Maar de druppel die voor ons de emmer deed overlopen was de boodschap dat de kinderen dag en nacht in de gaten moesten worden gehouden omdat ze anders wel eens zelfmoord konden plegen. Bas is een vrolijke knul die niet aan dat dat soort dingen denkt. Dan wil ik hem dat ook niet laten aanpraten.”

Internaatsbegeleider Stassen, die in de statuten van stichting V.S. European College als technisch-bouwkundig specialist staat vermeld, heeft een andere lezing: “Er was geen papiertje voor die jongen veilig. Er lag inderdaad ergens een briefje van ouders die waarschuwden dat hun kind wel eens zelfmoordneigingen kon hebben. Dat heeft hij niet goed gelezen en het op zichzelf betrokken.”

De eigenaar van het internaatsgebouw is overigens naar de rechter gestapt om het huurcontract te laten ontbinden. “We hebben nog geen frank gezien”, aldus een woordvoerder.