Feyenoord weet zich geen raad met favorietenrol

ROTTERDAM, 30 SEPT. Ze wisten dat ze moesten winnen van Zalgiris Vilnius. Ze wisten ook wel dat ze zouden winnen. Hoe dat moest was hen haarfijn uitgelegd door hun trainer. Maar eenmaal op het veld waren ze dat kennelijk vergeten. Doelloos speelden de Feyenoorders de bal in de richting van de Litouwse keeper. Om na anderhalf uur radeloos voetbal te constateren dat ze met 2-1 hadden gewonnen en zich hadden geplaatst voor de tweede ronde van het Europa-Cuptoernooi voor bekerwinnaars.

Ze juichten een beetje mee met de 22.000 toeschouwers op de tribunes. Het was nauwelijks blijdschap, het was slechts een gevoel van opluchting. Want ze beseften dat weinig eer viel te behalen aan de uitschakeling van een gezelschap Litouwse voetballers. Zowel een kleine als een grote overwinning zou met scepsis worden ontvangen.

Aan een Engelse of een Duitse tegenstander kan een elftal als dat van Feyenoord zich optrekken. Dan wordt er gezwoegd en gestreden. Een favorietenrol ligt Feyenoorders niet. Dat moeten ze het spel dicteren. En dat kunnen vooral Feyenoorders niet. Dat weten ze al langer dan vandaag. En van die wetenschap zijn ze niet meer af te brengen.

Feyenoord had zijn frustaties kunnen afreageren op de Litouwers. Maar dat is makkelijk gezegd. Wie in een crisis verkeert is bang voor weer een afgang. En hoe de achterban zal reageren op een slecht resultaat is inmiddels wel tot de Feyenoorders doorgedrongen. Dan worden de kleinste negatieve aspecten aan Feyenoord opgeblazen.

Met pyschologie van de koude grond wordt door de leiding van Feyenoord geprobeerd het tij te keren. Met alleen positief denken en praten raken kopzorgen niet uit de wereld. Met alleen technische analyses zijn tekortkomingen niet uit te bannen. In een mooi theater wordt een slecht toneelstuk niet beter.

Vrienden voor het leven zullen beroepsvoetballers nooit worden. Ook niet die van Feyenoord. Wie zo aan elkaar gehecht zijn als Feyenoorders, worden vijanden wanneer een erecode wordt geschonden. Liefde en haat liggen dicht bij elkaar.

Luister naar de aanhangers op de tribune en je hoort hoe ambivalent supporters zijn. Zelfs 'het legioen' is voor de Feyenoorders geen vriend voor het leven. Toen Feyenoord gisteren tegen de Litouwers maar niet scoorde, werd het stil, slechts onderbroken door gefluit en gejoel. Toen Feyenoord wel scoorde, klonk gezang in de akoestisch slechte Kuip. Dat doen Italiaanse en vooral Britse supporters anders.

De wedstrijd tussen Feyenoord en Zalgiris was gisteren niet om aan te zien. Dat doet de supporter pijn. Die pijn voelen onzekere mannen als de Feyenoorders. Feyenoorders gaan niet van zichzelf uit, ze zijn niet creatief, ze reageren slechts.

De Zweed Henryk Larsson kent het Feyenoord-gevoel niet. Misschien omdat hij nog maar kort bij de club is, of omdat hij als menig Scandinaviër te allen tijde bereid is tegen de bierkaai te vechten. Van Hanegem stelt hem als voorbeeld. “Iedereen tijdens het wereldkampioenschap in Amerika klaagde over de hitte, behalve Larsson”, memoreerde de de trainer. Hij koestert zijn springerige spits als zijn zoontjes.

Larsson trok zich weinig aan van het hinderlijke weerwerk van de Litouwers. Hij raakte niet ontmoedigd omdat keeper Koncevicius de ene na de andere bal uit zijn doel stompte. De anderen wel. Zoals het gaat bij een gebrek aan zelfvertrouwen, slaat de irritatie bij de eerste tegenslag toe en raken de gemoederen snel verhit.

Scholten meende de Litouwse doelman te kunnen bestoken met een venijnige sliding, De Wolf vond het nodig Siliauskas op zijn enkels te gaan staan, nadat deze te fel weerwerk bood. En zo waren er nog een paar onsportieve acties van Feyenoorders. Het is een beetje bij Feyenoorders gaan horen: snel op hun tenen getrapt.

Dergelijke reacties zijn begrijpelijk wanneer het spel niet naar wens verloopt. De Wolf is geen leider meer, Van Gobbel speelt hulpeloos, Witschge inspiratieloos en Taument heeft geen zelfvertrouwen. Alleen Blinker en Larsson willen strijden. Opvallend is dat een man met een hart als Bosz niet werd opgesteld. “Om tactische redenen”, legde Van Hanegem uit. Misschien ligt de waarheid dieper, zoals op dit moment bij Feyenoord elke waarheid.

----

Tien minuten na rust zette Larsson Feyenoord op de lang verwachte voorsprong tegen Zalgiris Vilnius. Uit een voorzet van Blinker kopte de door de Litouwse verdedigers vrijgelaten Zweed de bal langs doelman Koncevicius. In de voorafgaande speeltijd had Feyenoord weliswaar een aantal kansen gehad, maar stond de Litouwse doelman een doelpunt in de weg of misten de Rotterdamse schoten de zuiverheid. Feyenoord, dat in de slotfase van de uitwedstrijd een 1-0 voorsprong verspeelde, speelde traag en combineerde onbezonnen. Het doelpunt van Larsson kwam als een bevrijding voor de Rotterdammers. Tien minuten later greep de vermoeide verdediger Novikovas Larsson in het strafschop vast. Hij kreeg daarvoor zijn tweede gele kaart en moest naar de kleedkamer. Heus benutte de strafschop en bracht Feyenoord op 2-0.

In de laatste 25 minuten slaagde Feyenoord er tegen tien tegenstanders niet in de voorsprong uit te breiden. Kiprich en Trustfull vervingen Blinker en Scholten, maar ook dat bracht geen verandering in het zwakke spel van Feyenoord. Een minuut voor het einde mocht Vencevicius door de de Rotterdamse verdediging lopen. Het was de eerste kans voor de Litouwers en hun middenvelder miste hem niet: 2-1.