De pest

INDIA TELDE BEGIN deze eeuw nog 10 miljoen pestslachtoffers als gevolg van de pandemie die rond 1860 in de Chinese provincie Yannan begon. Sinds de jaren zestig beschouwde de Indiase regering de pest als uitgebannen in haar land. Betere hygiëne en voedselopslag verhinderen het contact tussen de met de pestbacterie besmette rattevlooien en mensen. En mocht zich een ziektegeval voordoen, dan heeft de komst van antibiotica na de Tweede Wereldoorlog de sterftekans tot onder de vijf procent teruggedrongen. Nergens ter wereld hoeven nog grote aantallen pestslachtoffers te vallen.

De pest brak uit in een gebied nabij de stad Surat waar vorig jaar een aardbeving 10.000 slachtoffers eiste. Toen de belangstelling voor deze ramp was geluwd verschenen de ratten. Provisorische voedselopslagplaatsen, zo meldden de plaatselijke autoriteiten, waren te makkelijk toegankelijk voor de dieren en veroorzaakten een rattenplaag. Maar vernielde rioolstelsels en gebrekkige afvalverwerking zullen ook wel hun bijdrage hebben geleverd.

Het kan zijn dat de toestand verslechterde, de ratten opdrongen en steeds vaker in de buurt van mensen kwamen. Maar het kan ook dat het normale leven juist weer een beetje op gang kwam en dat men juist had besloten de ratten te bestrijden. Een grootscheepse campagne tegen de ratten verhoogt de contacten tussen mens en rat, en daarmee de kans op besmetting. En een vlo op een dode rat neemt eventueel genoegen met een mens als bloedbron. De Wereldgezondheidsorganisatie adviseert om in gevoelige gebieden eerst de vlooien te bestrijden met insecticiden en dan pas de ratten uit te roeien.

DE PEST IN INDIA is een gevolg van falende of verkeerd gerichte hulpverlening na een ramp, in dit geval een aardbeving. Zodra besmettelijke ziekten als pest en cholera uitbreken, moeten we ons realiseren dat hulp in de vorm van voedsel, materiaal of kennis, niet op de juiste plaats is gearriveerd.