Zaïre wil verplaatsing gevluchte aanhangers Hutu-regime Rwanda

GOMA/KIGALI, 19 SEPT. De Zaïrese autoriteiten hebben de Verenigde Naties gevraagd nieuwe kampen voor Rwandese vluchtelingen in het binnenland van Zaïre in te richten om “de druk op de grens te verlichten”. De onderkomens zijn bestemd voor militante aanhangers van het verdreven Hutu-bewind.

De afgezant van de VN, Shaharyar Khan, zei gisteren in de Rwandese hoofdstad Kigali dat Zaïre zo wil voorkomen dat vertegenwoordigers van het oude bewind het gros van de vluchtelingen met gewapende dreigementen en propaganda van terugkeer blijven weerhouden.

“De Zaïrezen willen bepaalde Rwandezen met de hulp van de internationale gemeenschap overplaatsen naar kampen op ten minste 150 kilometer van de grens”, zei Khan. Hij zei met “bepaalde Rwandezen” zeker 16.000 mannen in uniform en hun gezinnen te bedoelen. Voor hun overplaatsing moeten deze mensen worden ontwapend en in burgerkleding worden gestoken. Dat is voorwaarde voor steun door Unhcr, het VN-commissariaat voor de vluchtelingen.

Momenteel zitten alle Rwandese vluchtelingen in Zaïre - meer dan één miljoen mensen, voornamelijk Hutu's - nog in twee groepen kampen langs de grens met Rwanda, vlakbij de plaatsen Goma en Bukavu. Er komt een gemengde commissie van VN-functionarissen en Zaïrese ambtenaren die locaties voor de nieuwe kampen gaat zoeken, de kosten van de operatie gaat ramen en de over te plaatsen personen gaat selecteren.

Zaïre wil niet langer voormalige Rwandese machthebbers die van volkerenmoord worden beschuldigd op zijn grondgebied hebben. Volgens Khan gaat het om tienduizenden en mogelijk zelfs honderdduizenden mensen: soldaten van het oude bewind, militieleden en hun families. Hierbij zijn met name ook de leden van de interim-regering. Die is na de moord op president Juvénal Habyarimana op 6 april gevormd en wordt verantwoordelijk gehouden voor de moord op naar schatting een half miljoen Tutsi's en gematigde Hutu's. De Zaïrese autoriteiten willen dat buurlanden al deze mensen opnemen.

Zaïre eist ook dat de nieuwe, door Tutsi's gedomineerde regering van Rwanda garanties geeft voor de rechten van teruggekeerde vluchtelingen. Zo wil Zaïre bereiken dat meer van de ongeveer één miljoen vluchtelingen (voornamelijk Hutu's) die nu nog in Zaïre zijn, naar huis terugkeren.

Intussen maken hulporganisatie zich grote zorgen over het toenemende geweld tegen hulpverleners. Gisteren werden twee vluchtelingen door wachten gedood toen zij een overval pleegden op het gebouw van de Franse organisatie Médicins Sans Frontières. (AP, Reuter, AFP)