Belgrado stemt in met komst van waarnemers

SARAJEVO, 15 SEPT. Joegoslavië (Servië en Montenegro) heeft gisteren formeel ingestemd met de stationering van internationale waarnemers langs de grens met Bosnië, om toe te zien op de naleving van de boycot van de Bosnische Serviërs.

De internationale gemeenschap heeft van de Joegoslavische autoriteiten de stationering van waarnemers geëist sinds de Servische president Milosevic ruim een maand geleden alle banden met de Bosnische Serviërs verbrak en de grens met Bosnië sloot. Aanvankelijk verzette Milosevic zich tegen de komst van waarnemers, omdat dat zou neerkomen op een inbreuk op de Joegoslavische soevereiniteit en omdat het door de bevolking niet zou worden geaccepteerd. Hij zwichtte toen hem duidelijk werd gemaakt dat hij in het geval van een weigering niet zou mogen rekenen op een verlichting van de internationale sancties tegen Joegoslavië.

De federale regering van Joegoslavië stemde gisteren formeel in met de komst van “vertegenwoordigers van humanitaire organisaties in het kader van de Joegoslavië Conferentie”. De waarnemers zouden afkomstig moeten zijn uit “landen die bekend staan om hun vriendschappelijke houding jegens de Federale Republiek Joegoslavië”. Volgens Lord Owen, de EU-bemiddelaar in de Joegoslavische crisis, zullen de waarnemers formeel “leden van de missie van de Internationale ex-Joegoslavië Conferentie in Servië en Montenegro” worden genoemd.

De meesten van de 135 waarnemers zullen uit de Noordeuropese landen afkomstig zijn. Ze worden geleid door de Zweedse generaal Bo Pellnas, die vandaag naar Belgrado reist voor overleg over de praktische details.

Het akkoord maakt de weg vrij voor een besluit over een eerste verlichting van de internationale sancties tegen Joegoslavië. De Russische minister van buitenlandse zaken, Kozyrev, hekelde gisteren de “ongerechtvaardigde vertraging” die dat besluit heeft opgelopen. Hij wees er in Moskou op dat de Joegoslaven al op 5 augustus met de Bosnische Serviërs hebben gebroken en dat de sancties tegen Joegoslavië nog steeds van kracht zijn. Dit, zei hij, heeft geleid tot wrijving tussen Moskou en de andere leden van de internationale contactgroep voor Bosnië.

Kozyrev pleitte ook tegen een opheffing van het wapenembargo tegen de Bosnische moslims. Volgens hem zal zo'n opheffing - die vooral door de Verenigde Staten wordt bepleit - “catastrofale ontwikkelingen” op gang brengen.

Europees Commissaris Hans van den Broek deed vandaag een beroep gedaan op het Amerikaanse Congres om zijn positieve houding ten aanzien van opheffing van het wapenembargo tegen Bosnië te wijzigen. Het opgeven van het embargo zou voor de moslims eerder neerkomen op “een doodskus” dan op een signaal van “hoop” en de kansen op “een totale oorlog” alleen maar vergroten, aldus Van den Broek, vandaag in Den Haag. De EU-ministers van buitenlandse zaken verklaarden zich afgelopen weekeinde bereid de sancties te verlichten. Maar anders dan de VS willen ze niets weten van een opheffen van het wapenembargo tegen de moslims. Van den Broek zei begrip te hebben voor het Amerikaanse argument dat de Bosnische moslims het recht moeten hebben om zichzelf te verdedigen. Maar, zo zei hij, opheffing van het wapenembargo zal leiden tot de terugtrekking van VN-soldaten met alle gevolgen vandien voor de humanitaire hulpverlening.

In de moslim-enclave Bihac in het noordwesten van Bosnië is het regeringsleger er gisteren in geslaagd de Bosnische Serviërs terug te drijven. Volgens VN-woordvoerders heroverden ze al het grondgebied dat ze vorige week moesten prijsgeven onder een onverwachts dubbel offensief van de Bosnische Serviërs, die vanuit het zuidoosten aanvielen, en de Kroatische Serviërs, die dat vanuit het noordoosten deden. Volgens een VN-woordvoerder slaagde het regeringsleger er zelfs in de Bosnische Serviërs de grens met de Kroatische Krajina - het deel van Kroatië dat in handen is van de Kroatische Serviërs - over te jagen. (Reutrer, AP, AFP)