Frico Domo: omzetting tot vennootschap

ROTTERDAM, 13 SEPT. De zuivelcoöperatie Friesland Frico Domo in Leeuwarden (5000 medewerkers, 3,8 miljard gulden omzet) wil zijn coöperatieve structuur omzetten in een naamloze vennootschap met aandelen.

Friesland Frico Domo wil op die manier gemakkelijker nieuw eigen kapitaal kunnen aantrekken en het inzicht in het eigen financiële reilen en zeilen vergroten. De circa 5000 leden van de coöperatie zullen als de nieuwe aandeelhouders wel de zeggenschap behouden.

Deze voorstellen heeft Friesland Frico Domo gisteren bekendgemaakt. De plannen worden de komende weken op ledenvergaderingen besproken. In december neemt het algemeen bestuur een definitieve beslissing.

De voorstellen sluiten aan op verschillende initiatieven van coöperaties om hun eigen financiering te stroomlijnen en nieuw kapitaal aan te trekken bij leden of buitenstaanders. In de agrarische sector zijn coöperaties de dominante organisatievorm, terwijl hun belangrijkste financier, de Rabobank, de grootste coöperatie is. Onlangs kondigde ook de regionaal werkzame Friesland Bank aan dat zij zich wil omvormen tot een naamloze vennootschap. Twee jaar geleden ging de eerste coöperatie - medicijnengroothandel OPG - naar de Amsterdamse effectenbeurs.

“Van een trend wil ik niet spreken, maar het is wel duidelijk dat de toegenomen omvang van coöperaties een grotere kapitaalbehoefte met zich meebrengt”, zo zet een woordvoerder van de Nationale Coöperatieve Raad, een koepel van de coöperatieve wereld, uiteen. Omdat er fiscale problemen kleven aan vergroting van de interne financiering door leden, schakelen coöperaties bij een toename van de kapitaalbehoefte over op andere constructies. Daarbij houden de leden van de coöperatie doorgaans de zeggenschap, maar wordt het bedrijf van de coöperatie ondergebracht in een aparte besloten of naamloze vennootschap met aandelen.

In de plannen voor de modernisering van de structuur van Friesland Frico Domo wordt er een holding gehangen tussen de coöperatie en de werkmaatschappijen. Deze holding geeft twee soorten aandelen uit: aandelen A en B. De aandelen A (310 miljoen gulden) vertegenwoordigen de waarde van het huidige vermogen in de coöperatie. Op aandelen B - maximaal ter waarde van 180 miljoen gulden - kunnen leden straks inschrijven. Om de verkoop van deze aandelen te vergemakkelijken zal de coöperatie haar schuld aan de leden aflossen. Er komt een interne markt waar de aandelen verhandeld worden, maar de aandelen mogen alleen door leden worden gekocht, aldus een woordvoerder van Friesland Frico Domo. Ook de ledenaansprakelijkheid verdwijnt.

Om de financiële doorzichtigheid te verbeteren zal de melkprijs die de leden krijgen, worden losgekoppeld van het resultaat van de onderneming. Nu bestaat onvoldoende inzicht in het werkelijke resultaat van de coöperatie. Een duidelijker financieel beeld vergemakkelijkt ook het bijsturen van het bedrijf bij tegenvallers of marktwijzigingen, aldus een woordvoerder van het zuivelconcern. De leden krijgen in het vervolg een melkprijs die gebaseerd is op de prijzen van vijf concurrenten. Om de inkomensderving voor de leden te compenseren die daaruit voortvloeit, zal de zuivelonderneming uit de winst dividend uitkeren op de twee soorten aandelen.