Rimpelloze jaren

In NRC Handelsblad van 2 september corrigeert S.J.M. Belleman terecht de column van A. de Swaan van 20 augustus. Volgens De Swaan is de vergrote levensverwachting aan 'de verkeerde kant' (de tweede levenshelft) terecht gekomen. De denkfout van De Swaan schuilt daarin dat hij de permanente ontwikkeling in de menselijke levensloop onbeschouwd laat en zijn argumenten alleen richt op het afnemende fysieke prestatievermogen. De belangrijkste dimensies van de existentie, het groeiende zingevingvermogen, de vergrote ervaring, een verhelderende kijk op het leven en een intenser levensbesef wegen ruim op tegen een zekere achteruitgang van fysieke kracht en reactievermogen. Bovendien wordt het begrip ouderdom nogal vreemd gehanteerd. De vergrote levensverwachting heeft meer de middelbare volwassenheid verlengd dan de ouderdom (na 65 jaar). En ten slotte, het is maar de vraag of de maatschappij er beter vanaf zou zijn als de vroege volwassenheid met, zeg, 20 jaar was verlengd.