Postordercatalogus

Parkett (Duits/Engels) verschijnt vier maal per jaar. Dubbelnummer ƒ 67,50, abonnement SFR 115,-

Het Zwitserse kunsttijdschrift Parkett viert zijn tienjarig jubileum met een dubbelnummer getiteld Snakes & Ladders. Op het omslag is het gelijknamige Britse kinderspelletje afgebeeld dat oorspronkelijk uit India afkomstig is. Net als ganzenbord wordt dit spel met een dobbelsteen gespeeld. Komt een speler op een hokje met een ladder dan stijgt hij snel naar hogere regionen, een slang betekent een val en opnieuw beginnen. De moraal: deugd wordt beloond en ondeugd gestraft.

De redaktie houdt van metaforen en heeft auteurs gevraagd om ladders en slangen of het spel van tegenstellingen als invalshoek te kiezen bij hun beschouwingen over kunstenaars. Soms pakt het goed uit, zoals bij de Italiaan Francesco Clemente die jaarlijks langere tijd in India verblijft. In zijn aquarellen en schilderijen zijn duidelijke sporen van Indiase mythologie en hindoeïsme herkenbaar. Ook tussen de clichéteksten of Truisms van Jenny Holzer en de moraliserende opschriften op een ladders-en-slangen-spel uit het begin van deze eeuw zijn overeenkomsten te ontdekken: 'Volharding' en 'Een eerlijke poging is alles wat je kunt vragen'.

Toch leidt dit soort metaforen meestal niet tot grondige analyses. De tekst over Rebecca Horn is een opsomming van vrijblijvende associaties en hoofdredactrice Bice Curiger betrekt zelfs de broek met slangeprint van schilder Sigmar Polke in haar artikel over zijn werk. Bij andere kunstenaars, zoals de Duitser Günther Förg, het Zwitserse duo Fischli/Weiss en de Engelsman Damien Hirst komt het onderwerp niet of nauwelijks ter sprake. Terecht, want hun werk geeft er eigenlijk geen aanleiding toe.

Bovengenoemde zeven kunstenaars hebben ook zelf een bijdrage aan het nummer geleverd in de vorm van een origineel kunstwerk dat in beperkte oplage te koop is voor lezers van Parkett. Deze samenwerking met kunstenaars is een specialiteit van het blad. In dit nummer is niet alleen een index opgenomen van alle jaargangen, maar ook een catalogus van multipels die eerder zijn uitgegeven en nog verkrijgbaar zijn.

Is Parkett een tijdschrift of een luxueus uitgevoerde catalogus van een kunstpostorderbedrijf? Beide zou ik zeggen. Behalve artikelen van en over deze zeven kunstenaars, is er een verhaal opgenomen over de perceptie en interpretatie van vormen, dat is geïllustreerd met foto's van wonderlijke spelingen der natuur. Ook het artikel van Roger Denson over 'kritische kunstbeschouwing als nomadisch spel' is lezenswaardig. De multiculturele samenleving, schrijft hij, vraagt om een speelsere omgang met concepten en interpretatiemodellen. In plaats van een autoritair standpunt in te nemen trekt de criticus, afhankelijk van de situatie, van concept naar concept. Dit 'nomadische spel' bevordert de communicatie, meent Denson. Daar is veel voor te zeggen, maar relativisme en wederzijds begrip kunnen op den duur ook vreselijk saai worden. Dan krijg je gewoon weer behoefte aan een duidelijk, desnoods onredelijk standpunt. En dat is precies wat in dit nummer van Parkett ontbreekt. Toch te veel Wehkamp.