Applebroog en Golub

Galerie Akinci, Lijnbaansgracht 317, Amsterdam. T/m 5 okt. Di-za, 13-18u, do tot 20u. Prijzen van $ 3.500,- tot $ 80.000,-.

De Amerikaanse schilders Ida Applebroog en Leon Golub zijn beiden ruim boven de zestig en zeer betrokken bij de wereld. Hun werk is geëngageerd, maar niet zo zwart-wit dat daarop de oppervlakkige term 'politiek correct' van toepassing is. De scheidingslijn tussen goed en kwaad is bij hen niet zo eenvoudig te trekken. Het waardeoordeel staat niet bij voorbaat vast en de politieke boodschap is niet eenduidig.

Golubs bruine doeken die oningelijst aan de muur hangen zien eruit als verweerde muren bedekt met graffiti. Met teksten en tekeningen van blaffende honden en duistere figuren creëert Golub een sinistere atmosfeer. Je krijgt het gevoel als toevallige voorbijganger ongewenst getuige te zijn van een hooglopende ruzie tussen twee mannen en een vrouw die een scabreus gebaar maakt. In de stad zou je je zo snel mogelijk uit de voeten maken. De scènes van Golub intrigeren: wat gebeurt er precies? Wie is de dader en wie het slachtoffer?

Terwijl Golub verwijst naar armoede en agressie in afbraakbuurten, brengt Applebroog de wreedheden van de kinderwereld op subtiele wijze in beeld. Applebroog begon halverwege de jaren zeventig met schilderen, daarvoor maakte zij beelden, performances en films. Deze achtergrond blijkt uit de litho, Just watch and see (1985), die op de uitnodigingskaart van Galerie Akinci staat. Op twee bladen is dezelfde vrouwenfiguur in verschillende formaten afgebeeld waardoor de suggestie van beweging, van een verhaal ontstaat. Ook de andere werken op de tentoonstelling zijn opgebouwd uit verschillende bladen stevig handgeschept papier. Daarop heeft Applebroog in blauwgrijze waterverf één figuur getekend of, zoals bij een middeleeuws altaarstuk, meerdere scènes. Het jongetje met zijn Pinocchio-neus ziet er in zijn onderbroek ontroerend kwetsbaar uit en de illustraties bij het kinderrijmpje Davy Dumpling die met boter en suiker wordt gekookt en opgegeten zijn zowel wreed als kinderlijk onschuldig.

Het antwoord op de vaak gestelde vraag of geëngageerde kunst nog bestaansrecht heeft, is in het geval van Applebroog en Golub zeker positief.