'Nieuw' elftal wint met 4-0 van schoppende Luxemburgers; Kraak noch smaak aan Oranje

LUXEMBURG, 8 SEPT. Schreeuwend en tierend meldde bondscoach Advocaat zich regelmatig aan de zijlijn. Niet om zijn spelers te wijzen op hun fouten, maar om scheidsrechter Snoddy duidelijk te maken dat hij de volgens hem negatieve Luxemburgse speelwijze niet afdoende bestreed. Een taak, zei de bondscoach na afloop van de wedstrijd, die eigenlijk behoort aan de spelers. Die moeten meer van zich afbijten, af en toe wat verbaal geweld in de strijd gooien.

Maar dat hoort niet bij het Nederlands elftal, dat gisteren in de eerste kwalificatiewedstrijd voor het Europeees kampioenschap Luxemburg met 4-0 versloeg. Ze voetbalden zo goed ze konden, ze holden zo hard ze konden en scoorden zo veel ze konden, maar ze lieten zich te veel overweldigen door de brute Luxemburgse afweermechanismen. Als makke schapen lieten de aanvallers zich door de Luxemburgse verdedigers aan de kant zetten. Ze mopperden wat. Dat was alles. Maar een beetje professionele bluf was er niet bij.

Ronald de Boer probeerde na afloop nog eens duidelijk te maken wat hij en zijn mede-aanvallers Bosman, Roy en Overmars allemaal hadden moeten doorstaan. “Je raakt zo geïrriteerd met al die mensen om je heen die je vasthouden, duwen en trappen. Dan ben je wel in staat om zo'n jongen een klap te geven.” Hij deed het toch maar niet, hij haalde zijn gram met twee doelpunten.

Meer nog dan de Luxemburgse afweermethoden hadden de reacties van de Nederlandse supporters op de tribune De Boer geërgerd. Elke keer wanneer hij aan de bal was, werd de draaitol uitgejouwd. Hoe elegant en technisch begaafd De Boer ook om de Luxemburgse verdedigers heen draaide, de ongeduldige aanhang vond het allemaal te omslachtig. Er moest gescoord worden tegen deze zwakke tegenstanders en dat gebeurde maar niet.

“Je houdt van mijn voetbal of je houdt niet van mijn voetbal”, zei De Boer die in het Nederlandse elftal weer in de spits opdraafde en niet zoals bij Ajax als rechtermiddenvelder. Hij trok er een onverschillig gezicht bij. Maar de reacties hadden hem wel geërgerd. Zodanig, dat hij uit boosheid agressiever was gaan spelen. Het schot waarmee hij zijn tweede doelpunt (3-0) scoorde had veel te maken met wraakgevoelens.

Kennelijk hebben sommige spelers dergelijke prikkels nodig. Advocaat wilde “er verder geen punt van maken”. Want van vorige generaties werd in het begin van hun interlandcarrière ook gezegd dat ze te weinig van zich afbeten, meende hij. De meeste spelers zijn nog te jong om à la Wouters, Koeman en Rijkaard verbaal leiding te geven. Blind zou het kunnen, zoals hij bij Ajax doet. Maar de aanvoerder speelde te ver achter de verdediging en hield zich opvallend gedeisd. Erg opvallend speelde Blind niet bij zijn rentree in het Nederlands elftal.

Misschien heeft Advocaat gelijk en moet dit 'nieuwe' elftal nog groeien. Duidelijk is dat de spelers die gisteren in Luxemburg in actie kwamen sprankelend noch professioneel voetbalden. Een kleurloos elftal. Aardige techniek, zoals Jonk, maar geen charisma, zoals Jonk. Een collectief, een groep spelers die elkaar al enige jaren kent, maar een vertegenwoordiging vormt van een generatie die niet tot de verbeelding spreekt. Zonder Bergkamp, die geblesseerd in Italië bleef, heeft dit elftal kraak noch smaak.

Met 4-0 winnen van Luxemburg is normaal. Het had natuurlijk 6-0 moeten zijn, maar het had ook 2-0 kunnen worden. De hoogte van de score is tegen elftallen als Luxemburg nooit maatgevend voor het klasseverschil. Maar de manier waarop het Nederlands elftal speelde, sprak geenszins tot de verbeelding. Eigenlijk werd de tendens van het spel op het WK voortgezet. Arrogante balcirculatie, soms weliswaar met leuke combinaties, maar omslachtig en dus zinloos. Topkwaliteit is niet aanwezig.

Bosman hoort allang niet meer bij de beste elf voetballers van Nederland. Daarvoor mist hij de kwaliteiten en zeker de uitstraling. Dat hij werd opgesteld omdat hij “altijd met de kop gevaarlijk is” (Advocaat), is een zwakke motivatie. Bosman zou nu eindelijk zijn interlandloopbaan moeten kunnen afsluiten. En Ronald de Boer mag dan een prachtige techniek hebben, als spits is hij te licht. Niet voor niets speelt hij bij Ajax sinds dit seizoen op het middenveld. Hetgeen voor Advocaat trouwens “geen punt” is. Dan is De Boer namelijk op meer plaatsen inzetbaar.

Witschge zou zich moeten toeleggen op exhibitiewedstrijden, Overmars begint wel erg voorspelbaar te worden en Frank de Boer kan het maar niet laten overmoedig te worden wanneer de buit binnen lijkt. Bij een 1-0 voorsprong maakte hij zijn traditionele foutje. Hij speelde arrogant terug op De Goey, maar zag een Luxemburger over het hoofd. Valckx redde met een desperate tackle.

Van Vossen mocht nog even meedraven op de plaats van Roy, die na enkele geslaagde solo's en voorzetten uitgeblust was geraakt. Maar de dolle Zeeuw heeft niet de kwaliteiten die Advocaat hem, in tegenstelling tot Ajax-coach Van Gaal, toedicht. Zouden er nu echt geen spelers van op z'n minst hetzelfde niveau zijn die een kans verdienen om deze grauwe spelersgroep op te frissen? Waarom niet Kluivert, Hoekstra, Van Hooijdonck, Mols, Davids, Oulida, Helder, Cocu, Hoogma een kans geven tegen Luxemburg? Laat ze ruiken aan interlandvoetbal, zet ze op de bank in plaats van oudgedienden als De Wolf en Bosz.

Toch alom tevredenheid, Nou ja, het had beter gekund, er hadden twee doelpunten meer gemaakt moeten worden, gezien het aantal kansen. Misschien hebben de spelers na twee competitiewedstrijden nog niet het juiste ritme gevonden, misschien is de vakantie na het wereldkampioenschap te kort geweest. Verontschuldigingen zijn er altijd te vinden. Maar niemand die eens hardop zei dat het een waardeloze wedstrijd was. Die houding is deze lichting vreemd: morgen wacht immers weer een dag en over een paar dagen belangrijkere wedstrijden voor de competitie en de Europa Cup.