Sociaal Cultureel Rapport '94: GEZONDHEIDSZORG; Zorg onoverzichtelijk, maar bevolking gezond

De gezondheidstoestand van de Nederlandse bevolking is goed maar de organisatie van de zorg in ons land is onoverzichtelijk.

- De gezondheidstoestand van de Nederlandse bevolking is goed. Opmerkelijk is wel de toename van luchtweg-aandoeningen (het aantal astma-patiënten is in twintig jaar verdubbeld). In dit verband wordt gewezen op de zorgelijke groei van het aantal jonge rokers tussen de 15 en 19 jaar.

- In 1993 zijn in Nederland minder gevallen van aids geconstateerd dan in 1992 (van 497 naar 345). In perioden van twee jaar neemt de ziekte echter nog steeds toe. Ook op dit terrein treffen vooral jongeren onvoldoende preventieve maatregelen.

- De discussies over de stelselwijziging en de initiatieven tot vernieuwing in de gezondheidszorg hebben eerder geleid tot een onoverzichtelijk aanbod van zorg bij de gebruiker dan tot de beoogde vernieuwingen zoals samengevat in het plan-Simons.

- De in de jaren tachtig ingezette en als beleidsdoel genoemde verschuiving van zorg in instellingen naar zorg in de eigen omgeving mag als geslaagd worden aangemerkt. De thuiszorg is sterk in beweging maar de organisatie ervan is nog niet goed geregeld.

- De capaciteit van voorzieningen voor zorg zonder dat (ziekenhuis)opname nodig is, is aanzienlijk toegenomen. Een uitzondering vormt het aanbod van gezinshelpenden en van algemeen maatschappelijk werkers.

- Het stijgende opleidingsniveau in de samenleving manifesteert zich vooral in de gezondheidszorg. In het studiejaar 1991/92 vormden vrouwen 62 procent van de eerstejaars studenten medicijnen. Deze 'feminisering van het medische beroep' zet door en levert vooral vrouwelijke huisartsen en vrouwelijke gynaecologen op.

- Voor de genetica en de daarmee verbonden DNA-techniek bestaat veel belangstelling. Vooral prenataal onderzoek naar erfelijke afwijkingen brengt met zich mee dat de leeftijd bij vrouwen die hun eerste kind krijgen nog steeds stijgt. Eén op de vier zwangere vrouwen is de dertig gepasseerd.

- De levensverwachting van mannen zal in twintig jaar stijgen met 1,2 jaar (van 73,8 naar 75 jaar) en van vrouwen met 1,4 jaar (van 80,1 naar 81,5 jaar). Tegenover een groter aantal mensen met een chronische ziekte staan maatschappelijke trends die erop wijzen dat de 'extra jaren' toch in gezondheid zullen worden doorgebracht.