Miss Universe is niet bang voor moslim-extremisten

KAIRO, 5 SEPT. Zelfs Miss Universe werd dit weekeinde bij het publiciteitsoffensief van de Egyptische regering ingeschakeld. Geflankeerd door de Egyptische minister van toerisme mocht de Indiase Susmita Sen zaterdag op een persconferentie vertellen hoe geweldig het was om op de wereldbevolkingsconferentie van de Verenigde Naties in Kairo aanwezig te zijn. Nee, ze was absoluut niet bang voor de dreigementen van moslim-extremisten aan het adres van buitenlandse deelnemers aan de conferentie. Egyptenaren zijn immers vriendelijk en gastvrij en zouden nooit hun toevlucht nemen tot geweld.

Even leek Miss Universe uit haar rol te vallen toen zij enige “persoonlijke overpeinzingen” met de aanwezigen wilde delen (“wat gebeuren moet, gebeurt toch”), maar dat was slechts een schaduw van onvolkomenheid in een verder vlekkeloos optreden.

De Internationale Conferentie over Bevolking en Ontwikkeling (ICPD) die vanmorgen in Kairo door de secretaris-generaal van de Verenigde Naties, de Egyptenaar Boutros Boutros-Ghali, en de Egyptische president Mubarak werd geopend, staat tot nog toe geheel in het kader van de kritiek van moslim-fundamentalistische groepen. Het officiële onderwerp van de conferentie is - zoals Boutros-Ghali en Mubarak vanmorgen uiteenzetten - na te gaan welke maatregelen de internationale gemeenschap zou moeten nemen om de groei van de wereldbevolking af te remmen en de steeds grotere aanslag door de mensheid op de schaarse hulpbronnen van de aarde een halt toe te roepen.

Tot nog toe echter staan in Kairo twee vragen centraal: zal het de Egyptische moslim-extremisten lukken om een aanslag op de conferentie te plegen en zullen radicaal-islamitische landen als Iran in samenwerking met het Vaticaan in staat zijn een consensus over netelige kwesties als het gebruik van anticonceptiemiddelen en abortus tegen te houden?

Door de uitgebreide veiligheidsmaatregelen in Kairo is het moeilijk voor de deelnemers aan de ICPD om de dreigementen te vergeten. De Egyptische regering heeft 14.000 agenten voor de beveiliging van de conferentie ingeschakeld.

In de busjes die deelnemers aan de ICPD naar het conferentiecentrum brengen zit in veel gevallen een lid van de veiligheidspolitie met een automatisch wapen. Langs alle grote wegen in de Egyptische hoofdstad staan duizenden politieagenten de hele dag in de brandende hitte op wacht. Ze hebben orders gekregen om vooral ontspannen te kijken en de indruk te wekken dat het puur toeval is dat ze daar met een geweer staan.

Weinig deelnemers aan de ICPD nemen de dreigementen echt serieus, maar toch wordt er met enig enthousiasme gediscussieerd over de voor- en nadelen van ieders situatie.

Pag.4: Delegaties zoeken naar compromissen

Deelnemers die in grote hotels als het Hilton verblijven, roemen de veiligheidsmaatregelen in hun hotel. Participanten die kleinere hotels hebben gekozen, brengen daar tegenin dat het rendement van een bom in het Hilton vele malen groter is dan die van een aanslag op een hotel in een steeg ergens achteraf.

Binnen het vergadercomplex ondernemen diverse gedelegeerden pogingen om de angel uit de kritiek van de fundamentalisten te halen. De Amerikaanse onderminister van buitenlandse zaken voor mondiale aangelegenheden, Timothy Wirth, onderstreept dat Europese voorstellen voor een abortus-compromis de weg kunnen bereiden voor een regeling met het Vaticaan en de islamitische landen. Voorts wijst hij erop dat de term “gezinnen en andere verbanden” die in het ontwerp-slotdocument wordt gebruikt, absoluut niet betekent dat de Verenigde Naties opeens een groot voorstander zijn geworden van homoseksuele relaties, zoals een aantal moslim-fundamentalisten de afgelopen weken beweerde. De term belandde immers in het ontwerp-slotdocument op verzoek van landen in het Caribische gebied en Afrika, die recht wilden doen aan de “pluriformiteit” van familierelaties aldaar. En de controverse over seksuele voorlichting aan jongeren is - aldus Wirth - gedeeltelijk een puur semantische kwestie. In een aantal talen heeft het equivalent van de Engelse term “sex education” namelijk sterk pornografische connotaties. Doctor Nafis Sadik, de secretaris-generaal van de ICPD, stelt dan ook maar voor om de term te vervangen door het neutralere “familylife education”. Zowel Wirth als Sadik onderstreept dat er over negentig procent van het ontwerp-slotdocument overeenstemming bestaat.

Toch blijkt de bereidheid tot compromissen haar grenzen te hebben. Als een Arabische journalist aan Sadik vraagt of ze de opvatting van veel islamitische gelovigen dat man en vrouw niet gelijkwaardig zijn, zomaar naast zich neer wil leggen, antwoordt deze geduldig dat de “empowerment of women” de kern van de oplossing van het bevolkingsvraagstuk is. Als de vrouwen in de Derde Wereld zelf hun eigen keuzen kunnen maken, zullen velen ervoor kiezen om beter en langer onderwijs te genieten en om na hun opleiding een beroepscarrière te volgen en op latere leeftijd minder kinderen te nemen.

Maar terwijl de meeste deelnemers zich op het ontwerp-slotdocument richten, denken sommigen al verder. Patricia Waak, lid van de Amerikaanse delegatie, zet uiteen hoe pogingen om een vervolg op Kairo op te zetten tot nog toe zijn gestrand. Zelfs het bescheiden voorstel om regeringen te verplichten een keer per drie jaar verslag uit te brengen over de voortgang bij de uitvoering van de besluiten van de ICPD, kon in de ogen van de regeringsdelegaties tot nog toe geen genade vinden. Ronald Skeldon, professor aan de universiteit van Hong Kong, blikt in een lezing zelfs vooruit naar een tijdperk waarin geboortenbeperking niet meer de agenda van bevolkingsconferenties zal bepalen. “Internationale migratie wordt het probleem van de 21ste eeuw”, aldus Skeldon. “Er zal een grote strijd ontstaan tussen de ontwikkelde landen van de wereld om de knapste koppen binnen hun grens te lokken.” De meeste aanwezigen bij Skeldons lezing kijken de professor ietwat glazig aan als deze zijn voorspelling doet. De 21ste eeuw is immers nog ver weg. De eerstkomende twee weken zullen abortus, het gebruik van anti-conceptiemiddelen en de positie van de vrouw de agenda in Kairo bepalen.